Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Łąki w Sławkowie

Kod obszaru:

PLH24_31

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

173,2 ha

Status formalny:
Obszar proponowany przez Rząd RP w 2009 r.

Opis przyrodniczy:

Obszar obejmuje 4 kompleksy łąk położonych na terenie Sławkowa i Dąbrowy Górniczej, o łącznej powierzchni 172,8 ha. Łąki charakteryzują się dużym zróżnicowaniem uwarunkowań siedliskowych i zbiorowisk roślinnych. Fragmenty zajęte przez zmiennowilgotne łąki są miejscem bytowania dwóch gatunków modraszków M. nausithous i M. teleius.
Obszar w 59% pokrywają siedliska leśne, 38% stanowią siedliska łąkowe, pozostałą część terenu Zajmują siedliska rolnicze oraz lasy mieszane.
Obszar obejmuje niezwykle cenne pod względem przyrodniczym zespoły roślinne, bogate florystycznie i faunistycznie. Występuje tu mozaika siedlisk łąkowych (w tym łąk trzęślicowych i świeżych) i mokradłowych, z bardzo bogata florą. Na terenie ostoi stwierdzono 8 gatunków motyli. Na uwagę zasługują zagrożone gatunki: modraszek argiades oraz modraszek argus.
Pozostałe stwierdzone w ostoi gatunki motyli należą do często spotykanych w całym kraju i są uważane za niezagrożone.
Część powierzchni łąk obecnie nie jest użytkowanych. Płaty częściowo zdegradowane wymagają renaturyzacji, która jest możliwa przy średnim nakładzie sił i środków. Łąki są siedliskiem chronionych, zagrożonych i lokalnie rzadkich gatunków roślin naczyniowych. Rosną tu między innymi: kosaciec syberyjski, pełnik europejski, goryczka wąskolistna, kukułka szerokolistna, kukułka krwista, kruszczyk błotny, wyblin jednolistny, nasięźrzał pospolity, zimowit jesienny, gółka długoostrogowa, listera jajowata, storczyk samczy, mieczyk dachówkowaty, bobrek trójlistkowy, wilżyna łąkowa, kosatka kielichowa, turzyca.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Opis turystyczny:

Istnieje możliwość dojazdu do Dąbrowy Górniczej oraz do miejscowości Sławków pociągiem PKP, połączenia głównie z Częstochowy, Gliwic, Katowic. Do Sławkowa można dostać się również bez żadnych problemów komunikacją autobusową, kolejową, no i przede wszystkim samochodem Drogą Krajową 94. Sławków leży w połowie drogi pomiędzy Olkuszem a Dąbrową Górniczą.

SŁAWKÓW
Sławków to urokliwa, jedna z najstarszych miejscowości na pograniczu Śląska i Małopolski, leżąca przy szlaku z Wrocławia do Krakowa.

Turystyka krajoznawcza
Miasto Sławków od kilku lat na stałe weszło do literatury archeologicznej. Stało się to za sprawą odkrycia tutaj jednego z najstarszych murowanych założeń obronnych w Polsce południowej, a mianowicie zamku biskupów krakowskich , datowanego na drugą połowę XIII wieku.
Zabytki miasta Sławków:

  • Rynek o średniowiecznym układzie architektonicznym, z przyległymi do niego uliczkami, ciekawymi budynkami z dachami dwuspadowymi oraz podcieniami wspartymi na kolumnach.
  • Austeria. Stara drewniana karczma wybudowana została najprawdopodobniej w 1781 roku, jednak historia karczmarstwa sławkowskiego jest starsza niż samo miasto.
  • Zamek biskupów krakowskich datowany jest na drugą połowę XIII wieku, jeden z najstarszych murowanych założeń obronnych w Polsce południowej. Do dnia dzisiejszego oprócz ruin wieży mieszkalnej, budynku bramnego i pozostałości murów pierwotnego założenia zachował się wał ziemny i fosa oraz odkopane przy pracach archeologicznych tajemne przejście.

Będąc w Sławkowie należy zwrócić uwagę i zwiedzić jeszcze inne zabytki, między innymi:

  • plebanię z końca XVIII w. przykrytą podwójnym łamanym dachem o architekturze typowego dworu przy ul. Kościelnej,
  • kościółek Św. Jakuba z 1836 r. przy ul. Świętojańskiej,
  • kościółek Św. Marka na cmentarzu grzebalnym przy ul. Obrońców Westerplatte,
  • Dwór Biskupi z XVI w. usytuowany przy ul. Staropocztowej powyżej ruin zamku. Po zburzeniu zamku w 1455 r. był letnią rezydencją biskupów krakowskich.

Turystyka aktywna
Przez teren Sławkowa i okolic przebiegają 4 szlaki turystyczne piesze, sprzyjające aktywnemu wypoczynkowi i pozwalające na organizację wycieczek turystycznych pieszych oraz rowerowych. Najdłuższy z nich - żółty, o długości 62 km, nazywany jest też Szlakiem Pustynnym. Nie przebiega on jednak przez centrum miasta, obejmuje jedynie południowe jego części.
Dwa inne szlaki: czerwony i niebieski biegną przez centrum Sławkowa i pozwalają na podziwianie walorów miasta i zwiedzanie jego zabytków. Najkrótszy szlak liczy tylko 3,5 km i ma charakter łącznikowy pomiędzy szlakiem czerwonym i żółtym.
Szlaki:

  • szlak czerwony - dł. około 33 km, zwany w przewodnikach Szlakiem Szwajcarii Zagłębiowskiej. Trasa: Zawiercie - Józefów - Centuria - Hutki Kanki - Chechło - Błędów - Okradzionów- Chwaliboskie - Sławków Rynek.
  • szlak niebieski - dł. około 29 km, zwany w części Szlakiem Powstańców 1863 r., okrężny z Olkusza do Bukowna. Trasa: Olkusz - Pomorzany - Hutki - Laski- Kuźniczka Nowa - Krzykawka - Sławków- Niwa - Burki - Knieje - Zalew "Sosina" - Bór Biskupi - Diabla Góra - Bukowno.
  • szlak żółty - dł. około 62 km, zwany w niektórych przewodnikach Szlakiem Pustynnym. Trasa: Maczki - Stare Maczki - Sławków Burki - Ryszka - Przymiarki - Bukowno - Starczynów- Olkusz - Rabsztyn - Jaroszowiec - Golczowice - Ryczów.
  • szlak czarny - dł. około 3,5 km. Trasa: Sławków-Przymiarki, ma charakter łącznikowy pomiędzy szlakiem czerwonym a szlakiem żółtym

Baza noclegowa i gastronomiczna:

  • Szkolne Schronisko Młodzieżowe, Sławków, tel/fax: 032 293 11 00, www.schronisko.com.pl e-mail: poczta@schronisko.com.pl
  • Zajazd-Restauracja PASJA , Sławków, tel:: 48 32 260 99 80 www.zajazdpasja.pl , e-mail: recepcja@zajazdpasja.pl

DĄBROWA GÓRNICZA
Zabytki Dąbrowy Górniczej:

  • Bazylika p.w. Matki Boskiej Anielskiej z 1898 roku w Dąbrowie Górniczej: Kościół w stylu neogotyckim, zaprojektowany przez Stanisława Pomianowskiego. Kamień węgielny pod budowę kościoła założono 02 sierpnia 1898 roku.
  • Kościół p.w. Matki Boskiej Anielskiej konsekrował w 1912 r. biskup kielecki Augustyn Łosiński.
  • Kościół zostaje Bazyliką p.w. Matki Boskiej Anielskiej * Kościół p.w. Narodzenia Najświętszej Marii Panny i Św. Antoniego z 1678 roku w Gołonogu
  • Kościół wybudowany jest na najwyższym wzniesieniu w mieście - Górze Gołonoskiej: Kościółek (a wcześniej prawdopodobnie kaplica) istniał już w 1673 r.
  • Kaplica p.w. Św. Katarzyny w Ujejscu z 1784 roku: Kapliczka kościółkowa. Budowa datowana jest na rok 1784. Przebudowana w 1793 i wyremontowana w 1820 roku. Fundatorem budowy kaplicy był W. Wichauser.
  • Kaplica pw. Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Trzebiesławicach z XVIII wieku, Nie wiadomo kiedy została właściwie wybudowana. Prawdopodobnie był to XV lub XVIII wiek. Wiadomo natomiast, że wyposażenie kapliczki pochodzi z wieku XVIII-ego.
  • Pałac Kultury Zagłębia: Obiekt budowano w latach 1951-1958 w stylu socrealistycznym, w całości wg projektu Zbigniewa Rzepeckiego.
  • Resursa: Gmach Resursy Obywatelskiej wzniesiony w 1895 roku przy ulicy 3 Maja stoi na zaczopowanym obszarze kopalnianym. Budynek oświetlany był przy pomocy energii elektrycznej, doprowadzonej z huty Bankowej.
  • Dom Freja: Dawny budynek mieszkalny właściciela młyna wodnego w Okradzionowie.
  • Kamienice dawnej Huty Bankowej: Kolonia dla francuskich urzędników i kadry Huty "Bankowej". Powstała około 1918 roku, równocześnie z kolonią "Zielona". Składała się z 10-u budynków mieszkalnych z 272 mieszkaniami 2-izbowymi.

Turystyka aktywna
Dąbrowa Górnicza - wbrew pozorom i utartej opinii to miasto bardzo zielone, pełne cudownych krajobrazów nieskażonych przemysłem. Miasto zasobne w urokliwe miejsca i stwarzające wiele możliwości do aktywnego spędzania wolnego czasu, pokryte licznymi lasami, polami i łąkami. Malowniczo położona w sąsiedztwie Jury Krakowsko - Częstochowskiej licznie usianej śnieżnobiałymi wapieniami, dolinami i jaskiniami oraz ruinami średniowiecznych zamków.

Piesze szlaki turystyczne

  • Szlak Pustynnym PTTK (żółty, 14 km): prowadzi na Pustynię Błędowską. Trasa szlaku wiedzie z Błędowa przez Klucze do Jaroszowca.
  • Szlak XXV-lecia (zielony, 115 km): prowadzi do zbiorników wodnych Pogoria II i Pogoria III. Cały szlak ma długość i przebiega po kole: Chorzów (Dom Turysty PTTK) – Siemianowice Śląskie – Czeladź – Grodziec – Dąbrowa Górnicza – Sosnowiec Maczki – Jaworzno – Katowice Giszowiec – Starganiec – Załęska Hałda – Chorzów.
  • Szlak Metalurgów (czerwony,13 km): PKP Dąbrowa Górnicza-Gołonóg – ulica Laski – Jamki – Góra Bordowicza – Strzemieszyce Wielkie, ulica Majewskiego i Narutowicza – PKP Dąbrowa Górnicza Południowa – Strzemieszyce droga do Ostrów – Ostrowy Górnicze – Bory.
  • Szlak Szwajcarii Zagłębiowskiej (czerwony, 35,5 km): Szlak biegnie ze Sławkowa przez Okradzionów, Błędów, Chechło, Centurię, do Zawiercia. W latach dwudziestolecia międzywojennego brzegi Białej Przemszy w Okradzionowie były ulubionym miejscem wypoczynkowym mieszkańców zagłębiowskich miast.
  • Szlak Zamonitu (żółty, 95 km): Dąbrowa Górnicza Gołonóg – Ząbkowice – Łęka – Niegowonice – Centuria – Podzamcze – Giebło – Mokrus – Siamoszyce – Poraj.

Szlaki rowerowe

  • Trasa I - Park "Zielona" - Pogoria III
  • Trasa II - dookoła Pogorii III
  • Trasa III - Park "Zielona" - Pogoria IV
  • Trasa IV - Pogoria II - Pogoria I
  • Trasa V – Wojkowice Kościelne – Sikorka – Trzebiesławice.
  • Trasa VI – Sikorka – Błędów
  • Trasa VII – okolice Błędowa

Turystyka wodna
Wypożyczalnie sprzętu wodnego

  • Centrum Sportu i Rekreacji ul. M. Konopnickiej 29, tel. 032 261 20 10 www.csir.pl
  • wypożyczalnia kajaków - nad Pogorią III – przy plaży komunalnej - Park „Zielona” – Ośrodek Sportów Letnich nad Przemszą
  • U Białego – Karczma „Orle Gniazdo” – nad Pogorią III – tel. 513 003 519 507 309 208 www.orlegniazdo.net.pl kajaki, łódki
  • Ośrodki i kluby żeglarskie nad Pogorią I i III oferują łodzie żaglowe :
  • KSW „FREGATA” ul. Żeglarska 10 (Pogoria I) tel. 032 299 30 54 www.pogoria.org.pl domki typu „Brda”, kursy, szkolenia, czartery łodzi, imprezy plenerowe
  • KSW „HUTNIK” ul. Żeglarska 10 (Pogoria I) tel. kom. 601 423 796 www.kswhutnik.prv.pl szkolenia, kursy, czartery łodzi, imprezy plenerowe
  • Jacht Klub „Pogoria III” ul. Zakładowa (Kol. Piekło), tel. kom. 503 864 326, tel. 032 261 25 11 szkolenia, kursy, czartery łodzi, www.pogoria3.com.pl e-mail: klub@pogoria3.com.pl
  • TKŻ PTTK „TRAMP“ ul. Żeglarska 16 (Pogoria I) tel. 032 264 06 24 www.tramp.lift.net.pl szkolenia, kursy, czartery łodzi, pokoje do wynajęcia z własną pościelą, imprezy plenerowe
  • KŻ „ZEFIR” ul. Żeglarska (Pogoria I) tel. kom 606 284 523 www.radzios100.republika.pl szkolenia, kursy, czartery łodzi, imprezy plenerowe

Miasto posiada bogatą ofertę noclegów oraz obiektów gastronomicznych. 

Zagrożenia:

Zagrożenia dla fauny motyli:

  • gospodarka rolna i leśna, a zwłaszcza intensywne metody uprawy oraz powszechne stosowanie insektycydów,
  • postępująca urbanizacja i rozwój infrastruktury komunikacyjnej,
  • zmiana stosunków wodnych,
  • zubożenie składu gatunkowego i fragmentacja zbiorowisk roślinnych,
  • niekorzystne kierunki przebiegu sukcesji roślinności.

Najważniejsze obecnie zagrożenia dla ostoi, to:

  • niewłaściwe użytkowanie łąk oraz zaniechanie użytkowania,
  • melioracje łąk (zmiana stosunków wodnych),
  • postępująca urbanizacja,
  • sukcesja roślinności.

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• modraszek telejus - bezkręgowiec
• modraszek nausitous - bezkręgowiec

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska ul. Powstańców 41a, 40-024 Katowice Tel.(0 32) 20-77-801, (0 32) 20-77-880, Fax (0 32) 20-77-884 www.katowice.rdos.gov.pl
Oddział PTTK w Dąbrowie Górniczej ul. Adamieckiego 13/1 41-300 Dąbrowa Górnicza telefon: 32 262 01 20, 506 737 776
Miejskie Centrum Informacji pasaż handlowy CH "Pogoria", Dąbrowa Górnicza info@dabrowa-gornicza.pl

Jednostki administracyjne:

• Dąbrowa Górnicza (Dąbrowa Górnicza, woj. śląskie)
• Sławków (olkuski, woj. małopolskie)