Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Jezioro Długie

Kod obszaru:

PLH280030

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

642,9 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar "Jezioro Długie" obejmuje teren znajdujący się na zachód od Łukty; leży w mezoregionie Pojezierze Olsztyńskie, w północno-wschodniej części Lasów Taborskich. Krajobraz ostoi ukształtowany został w wyniku ostatniego zlodowacenia, którego fazy zaniku zaznaczają się w postaci łuków wałów morenowych sięgających na zachodzie po Morąg, na południu po Nidzicę, a na wschodzie po linię Szczytno-Biskupiec.

Głównym obiektem chronionym, jest jedno z trzech jezior lobeliowych w rejonie warmińsko-mazurskim i jedyne dobrze zachowane z reliktowym gatunkiem poryblina jeziornego Isoetes lacustris. Obszar obejmuje również inne cenne ekosystemy w bezpośrednim otoczeniu głównego obiektu - trzy jeziora, z czego dwa dobrze zachowane jeziora dystroficzne-Jezioro Czarne i Jezioro Harcerskie otoczone pasami torfowisk przejściowych i eutroficzne Jezioro Bałtyn. Jezioro Długie wraz z Jeziorem Harcerskim tworzy połączony system jezior poprzez niewielki dopływ z jeziora Harcerskiego w kierunku Jeziora Długiego. Ponieważ oba jeziora leżą na podobnej wysokości, przepływ wody jest niewielki. Obecnie jest to system zamknięty, dawniej wody z Jeziora Długiego poprzez odpływ do Jezioro Gil, rzekę Taborzankę, jezioro Bałtyn, Jezioro Tabórz, Jezioro Szeląg i rzekę Drwęcę odprowadzało wody do Morza Bałtyckiego. Obecnie odpływ z Jeziora Dlugiego do Jeziora Gil jest zasypany. Jezioro Bałtyn jest jeziorem przepływowym przez które przepływa rzeka Taborzanka. W podłożu zalega głównie glina zwałowa.

Wokół Jeziora Bałtyn, oraz wzdłuż rzeki Tabórzanki (przepływającej przez Jezioro Bałtyn) stwierdzono pasowe występowanie bardzo dobrze zachowanych lasów łęgowych w których notowano storczyki oraz inne cenne gatunki roślin. Wśród zbiorowisk leśnych na uwagę zasługują siedliska priorytetowe w sieci Natura 2000: powierzchnie brzeziny bagiennej rozproszone na terenie całej ostoi oraz jeden, niestety słabo zachowany płat sosnowo-brzozowego lasu bagiennego - usytuowany w środkowej części rzeki Tabórzanki powyżej Jeziora Tabórz. Buk pospolity jest gatunkiem o największym udziale w drzewostanie dwóch typów buczyn: kwaśnej zlokalizowanej po zachodniej stronie Jeziora Harcerskiego i żyznej po wschodniej stronie - na południowym brzegu jeziora Długiego oraz grądu subatlantyckiego i o znacznym udziale w grądzie zboczowym na południowo – wschodnich brzegach jeziora Długiego. Obszar ma duże znaczenie w skali Warmii i Mazur dla zachowania jednego z trzech jezior lobeliowych w tym regionie z postglacjalnym reliktem – wspomnianym już poryblinem jeziornym. W lasach istotne jest występowanie dobrze zachowanych kompleksów grądów, a także płatów buczyn. Z siedlisk hydrogenicznych na uwagę zasługują przede wszystkim łęgi wzdłuż rzeki Tabórzanki oraz brzezina bagienna, jak też torfowiska przejściowe zlokalizowane wokół jezior dystroficznych (Czarnego i Harcerskiego).

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar położony w bliskim sąsiedztwie wsi Łukta. Miejscowość położona przy drodze Olsztyn – Morąg. Znajduje się ona na styku Pojezierzy Olsztyńskiego i Ostródzko-Iławskiego, nad rzeką o tej samej nazwie. Dojazd pociągiem lub autobusem do Ostródy. Obszar znajduje się w rejonie o bogatym zapleczu turystycznym, dlatego baza noclegowa i gastronomiczna jest bogata i różnorodna. Na terenie gminy znajduje się 10 gospodarstw agroturystycznych.

Ze względu na wybitne walory przyrodnicze - 90 % obszaru gminy objęte jest strefą krajobrazu chronionego.

W Łukcie zachował się gotycki kościół z 1407 r. z wieżą podwyższoną w 1816 r., nakrytą cebulastym hełmem. We wnętrzu przetrwały gotyckie portale i późnorenesansowy ołtarz z 1601r., w formie tryptyku szafiastego, płyta nagrobna Acnacego von Borck i jego żony oraz kropielnica granitowa z XVII w. Kościół był odrestaurowany w latach 1878 - 1879.

Poza tym na terenie Gminy Łukta można jeszcze znaleźć liczne XIX-wieczne dwory oraz XVIII-wieczny kościół w miejscowości Florczaki. Na terenie gminy znajdują się pomniki przyrody. Są to w większości przypadków wiekowe dęby o obwodzie przekraczającym 5 metrów.

Zagrożenia:

  • zanieczyszczenia wód,
  • zmiany stosunków wodnych,
  • gospodarka leśna,
  • niekontrolowana turystyka
  • kłusownictwo.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Jezioro Harcerskie - rezerwat leśny
• Sosny Taborskie - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• jeziora lobeliowe
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• grąd subatlantycki (Stellario-Carpinetum)
• naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bocian biały - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• żuraw - ptak
• zimorodek - ptak
• bóbr europejski - ssak
• wydra - ssak
• kumak nizinny - płaz
• trzepla zielona - bezkręgowiec

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie, tel.: (89) 52-32-378, fax.: (89) 52-32-405, sekretariat.olsztyn@rdos.gov.pl, http://olsztyn.rdos.gov.pl

Informacja turystyczna:

  • Warmińsko Mazurska Regionalna Organizacja Turystyczna, ul. Staromiejska 1, 10-017 Olsztyn, tel./fax.: (89) 535 35 65, (89) 535 35 66, http://mazury.travel/
  • Centrum Informacji Turystycznej, 14-100 Ostróda, Plac 1000-lecia Państwa Polskiego 1A, tel.: (89) 642 30 00, cit@mazury-zachodnie.pl, www.mazury-zachodnie.pl

Jednostki administracyjne:

• Łukta (ostródzki, woj. warmińsko-mazurskie)

Źródła danych:

• SDF pobrany ze strony internetowej Klubu Przyrodników - SDF pobrany ze strony internetowej Klubu Przyrodników