Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Ostoja Poligon Orzysz

Kod obszaru:

PLB280014

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

obszar specjalnej ochrony ptaków (Dyrektywa Ptasia)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

21208 ha

Status formalny:
Obszar wyznaczony Rozporządzeniem Ministra Środowiska

Opis przyrodniczy:

Ostoja położona jest na Równinie Mazurskiej, stanowiąc znaczną część czynnego poligonu wojskowego Orzysz. Przez obszar przepływają liczne cieki wodne, jak: Święceń, Dziekałówka, kanał Kozielski, Czarna Struga oraz znajdują się tu liczne rowy. Ponadto na obrzeżach ostoi zlokalizowanych jest 6 jezior, spośród których największe jest jezioro Roś. Większość terenu pokrywają lasy - głównie bory sosnowe świeże, bory mieszane i brzezina bagienna. Dość liczne, podmokłe polany śródleśne porastają zbiorowiska turzycowisk, zespoły szuwaru trzcinowego i pałki szerokolistnej. W dolinie rzeki Świecka, Kanału Kozielskiego, Dziękałówki oraz nad jez. Zdedy zachowały się duże powierzchnie torfowisk niskich. Na ich obrzeżach, w dolinach rzecznych, występują olsy i brzezina bagienna. Charakterystycznym elementem przyrodniczym ostoi są rozległe, otwarte polany poligonowe z podmokłymi obniżeniami i piaszczystymi wzniesieniami, których duże fragmenty - największe na Mazurach - zajmują zbiorowiska roślinne z wrzosem. Tereny poligonu Orzysz stanowią cenną ostoje ptasią. Zidentyfikowano tu występowanie 11 gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Siedliskowej, w tym liczebność 3 gatunków kwalifikuje się do międzynarodowych ostoi ptaków (cietrzew, derkacz, żuraw). Jest to jedno z najważniejszych miejsc bytowania Cietrzewia w Polsce. Poza tym przystępują tu do lęgów ptaki drapieżne: kania czarna, kania ruda, orlik krzykliwy i bielik.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Opis turystyczny:

Ostoja położona jest w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim i piskim. Teren poligonu jest zamknięty dla turystów. W jego granicach znajduje się tylko jedna większa miejscowość - Bemowo Piskie, poza tym jedna niewielka wieś oraz kilka osad leśnych. Większe miejscowości usytuowane są na skraju ostoi, tak jest w przypadku miasta Orzysz. Położenie tej miejscowości - na ważnych szlakach komunikacyjnych: Warszawa-Giżycko oraz Olsztyn-Ełk, sprawia, że dojazd do Orzysza jest łatwy i dogodny. Można tu dojechać zarówno autobusem jak i koleją (dobre połączenie m.in. z Ełkiem, Olsztynem Białymstokiem) korzystając z usług PKS i PKP. Na terenie miasta i Gminy Orzysz jest bardzo dobrze rozwinięta baza noclegowo-gastronomiczna (pięknie położone schroniska, ośrodki wypoczynkowe, zajazdy, hotele, pensjonaty, pokoje gościnne oraz pola biwakowe i namiotowe). Miłośnikom ciszy i spokoju poleca się odwiedzenie kwater i gospodarstw agroturystycznych położonych w pobliżu jezior i kompleksów leśnych. Amatorzy wędkowania, żeglugi i sportów wodnych znajdą wspaniałe warunki noclegowe w przyjaznych stanicach wodnych, zaś urokliwe tereny, na których znajdują się pola biwakowe dostarczą ciekawych wrażeń z dziką przyrodą. Na terenie gminy Orzysz leży ponad 20 jezior malowniczo wkomponowanych w krajobraz leśny. Niezwykłą atrakcję stanowi rozległe jezioro Orzysz o bardzo rozwiniętej linii brzegowej. Na jeziorze znajduje się kilka wysp a wokół akwenu znajdują się ośrodki wczasowe, domki letniskowe i inne obiekty hotelarskie, tworzące bogatą bazę turystyczną. Na terenie gminy nie ma znaczących zakładów przemysłowych, stąd też środowisko pozostało nieskażone ekologicznie. W regionie tym napotkamy różnorodność form rzeźby terenu oraz bogactwo świata fauny i flory. Te wyjątkowe walory krajobrazowe i przyrodnicze tworzą w efekcie doskonałe możliwości do rozwoju turystyki, przyciągając miłośników wędrówek pieszych i rowerowych, amatorów sportów wodnych, konnych przejażdżek oraz zwolenników wędkowania, grzybobrania lub łowiectwa. Przez teren gminy przebiega 5 tras rowerowych: niebieski - Wokół Jez. Śniardwy, czerwony - Wokół Jez. Orzysz, zielony - Po "Szwajcarii Orzyskiej", czarny - Szlakiem jezior rynnowych oraz żółty - Szlak "Rodzinny". Wyznaczono tu również szlak kajakowy prowadzący Kanałem Orzyskim i rzeką Orzysz, przez jez. Tyrkło do jez. Śniardwy. Obsługą turystów krajowych i zagranicznych zajmuje się Orzyskie Centrum Informacji Turystycznej (0-87/423-71-87), w którym można zasięgnąć wszelkich niezbędnych informacji turystycznych.

Zagrożenia:

Wśród największych zagrożeń ostoi należy wymienić: rolnictwo - poprzez wypalanie roślinności, nieprawidłową gospodarkę leśną - poprzez nadmierne wycinanie drzew, a także urbanizacje oraz rozwój turystyki - przyczyniające się do niepokojenia ptaków (penetracja ich siedlisk przez ludzi i zwierzęta domowe, płoszenie, niszczenie gniazd).

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Jezioro Zdedy - rezerwat przyrody

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bąk - ptak
• bocian czarny - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• bielik - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• zielonka - ptak
• derkacz - ptak
• żuraw - ptak
• cietrzew (podgatunek kontynentalny) - ptak

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie, Al. Marsz. J. Piłsudskiego 7/9; 10-575 Olsztyn; tel. (089) 52 32 378; fax. (089) 52 32 405; e-mail: wkp@uw.olsztyn.pl; www.olsztyn.rdos.gov.pl Wojewódzkie Centrum Informacji Turystycznej; ul.Staromiejska 1, 10-017 Olsztyn , tel.: 089/ 535-35-66 , fax: 089/ 535-35-66 Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko ? Mazurskiego, Departament Turystyki; 10-562 Olsztyn, ul. Emilii Plater 1, tel.: (0-89) 521 94 50; fax.: (0-89) 521 94 59; e-mail: dt@warmia.mazury.pl Warmińsko-Mazurska Regionalna Organizacja Turystyczna, ul. Staromiejska 1, Olsztyn, tel.: (089) 53 53 565, 53 53 567, fax.: (89) 53 53 566, e-mail: wcit@warmia.mazury.pl, strona internetowa: http://www.warmia-mazury-rot.pl

Jednostki administracyjne:

• Pisz (piski, woj. warmińsko-mazurskie)
• Orzysz (piski, woj. warmińsko-mazurskie)
• Biała Piska (piski, woj. warmińsko-mazurskie)
• Ełk (ełcki, woj. warmińsko-mazurskie)

Źródła danych:

• SDF pobrany ze strony internetowej Ministerstwa Środowiska / Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska - SDF pobrany ze strony internetowej Ministerstwa Środowiska / Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska