Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Dolina Radwi, Chotli i Chocieli

Kod obszaru:

PLH320022

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

21861,7 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar obejmuje dolinę Radwi i doliny jej największych dopływów: Chotli i Chocieli, od obszarów źródliskowych do strefy ujścia do rzeki Parsęty w Karlinie.
Ostoja obejmuje:

  • źródliskowe dopływy jeziora Kwiecko - rzeka Łęczna i Debrzyca - wraz z jeziorem Szczawno k. Zarzewia
  • jezioro Kwiecko z przyległymi torfowiskami i lasami na zboczach
  • dolinę rzeki Radew w obrębie Pradoliny Pomorskiej
  • jezioro Nicemino (jez. Rekowskie) i dopływ rzeki Mszanki
  • dolinę Chocieli
  • sztuczne zbiorniki zaporowe - jez. Rosnowskie i jez. Hajka
  • dolinę rzeki Chotli
  • dolinę Radwi od Białogórzyna do Karlina.

Obszar doliny Radwi, Chotli i Chocieli obejmuje szereg ważnych i cennych siedlisk z Dyrektywy Siedliskowej - zidentyfikowano ich 24 rodzaje z załącznika I. Wiele z nich jest ważnym biotopem dla cennej fauny i flory. Łącznie występuje tu 15 gatunków z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej. Na szczególną uwagę i podkreślenie zasługuje: - największa koncentracja zjawisk źródliskowych na Pomorzu; - strome wąwozy i jary oraz ogromne nisze źródliskowe z rzadkimi zbiorowiskami wapniolubnych mchów i wątrobowców oraz obecnością roślin naczyniowych o podgórskim charakterze; - rozległe w dolinach rzecznych lasy łęgowe o charakterze źródliskowym ze storczykiem Fuchsa oraz udział łęgów wierzbowych i zarośli wierzbowo-wiklinowych; - jedyne w swoim rodzaju żyzne buczyny na trawertynach (martwicy wapiennej) ze storczykami leśnymi; - unikalne torfowiska alkaliczne i torfowiska przejściowe z wieloma gatunkami ginącymi i zagrożonymi w skali Europy, Polski i Pomorza; - unikalne torfowiska soligeniczne z największą populacją situ tępokwiatowego Juncus subnodulosus na Pomorzu; - wyjątkowo dobrze zachowane łąki w pełnym spektrum zróżnicowania, w tym największe skupienie pełnika europejskiego Trollius europaeus na Pomorzu; - jedyne na Pomorzu stanowisko górskiego gatunku łąkowego - przytulii wiosennej Cruciata verna; - jedyne znane w Polsce stanowisko rzęśli Callitriche brutia; - liczne i dobrze zachowane biotopy dla: orlika krzykliwego, błotniaka stawowego, kani rudej, sokoła wędrownego (obszar introdukcji tego gatunku!), bielika, puchacza, bociana białego, bociana czarnego, derkacza, dzięcioła czarnego, zimorodka i żurawia oraz dla wydry i kumaka nizinnego; - tarliska ryb łososiowatych oraz liczna populacja głowacza białopłetwego; - cenne obszary dla zimowania ptaków wodno-błotnych (zbiorniki zaporowy Rosnowo i Hajka oraz jez. Kwiecko) oraz ważne na Pomorzu miejsce lęgowe dla czernicy Aythya fuligula nad jez. Kwiecko. Dolina Radwi i jej dopływy to również interesujący obszar pod względem krajobrazowym, geomorfologicznym i kulturowym, a także ważny naturalny korytarz ekologicznym o znaczeniu lokalnym i regionalnym.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Opis turystyczny:

Do obszaru ostoi można dotrzeć pociągiem do Koszalina lub Białogardu i stamtąd komunikacją autobusową do wybranego miejsca obszaru. Obszar jest rozległy i jest wiele możliwości noclegu - kwater agroturystycznych. Na niewielkim odcinku Radwi można spłynąć kajakiem. Okolice obszaru nadają się do turystyki rowerowej i pieszej.

Białogórzyno
Agroturystyka
Turystyka aktywa: jazda konna

Bobolice
Dojazd do Bobolic: PKS (Koszalin, Szczecinek, Człuchów, Chojnice, Piła, Złotów, Bydgoszcz, Toruń, Warszawa, Zakopane – sezon, Kraków – sezon). Przewozy Pasażerskie, Usługi Transportowe „Mar Bus” – na trasie Bobolice – Koszalin – Bobolice.Gmina i miasto Bobolice nie posiada połączeń kolejowych. Najbliższe połączenia kolejowe z większymi miastami w Polsce są z Koszalina oddalonego od Bobolic 40 km i ze Szczecinka (ok. 26 km).
Agroturystyka
Turystyka krajoznawcza: kościół pw. Wniebowzięcia NMP wybudowany w latach 1882-1886, cerkiew prawosławna pw. Wszystkich Świętych z 1902 r. wraz z cmentarzem przykościelnym z XVI, cmentarz ewangelicki z 2. połowy XIX w., Panteon Pamięci II wojny światowej, Bobolicki Krzyż Pamięci, Obelisk w hołdzie ofiarom pracy niewolniczej, Pomnik Belgijskich Jeńców Wojennych, Obelisk „Den Toten Bublizern”, Grodzisko Słowiańskie
Turystyka aktywna: szlaki turystyczne: Bobolice, łąki pełnikowe – Bobolice ul. Polna– Bobolice ul. Dworcowa – Bobolice ul. Zielona – Bobolice – ul. Lipowa – Bobolice Plac Chrobrego – Ubierze – Kępiste – zakole Radwi – zwalona ambona – Szkółka Leśna Wrzosowiec – Kamienne Kręgi
Szlak buczyny pomorskiej – szlak koloru zielonego: Tychowo – Wełdkowo – Jatynia – Głodowa – Bobolice – dł. 41 km
Szlak wokół piaszczystej góry – szlak koloru czerwonego Biały Bór – Sępólno Małe – Bobolice – dł. 20km
ścieżka rowerowa - obręb Bobolice: fragment "Naszyjnika Północy" z Drężna przez Porost, Buszynko, Drzewiany, Górawino i dalej nieczynnym nasypem kolejowym w kierunku Polanowa

Cybulin
Agroturystyka

Kurowo
Turystyka krajoznawcza: neogotycki kościół rzymsko-katolicki p.w. Bożego Ciała w Kurowie zbudowany z kamieni graniowych.
Turystyka aktywna: szlak kajakowy - obręb Kurowo na rzece Radew, biorący swój początek powyżej wsi Górawino do Mostowa

Żydowo
Turystyka krajoznawcza: Kościół - Pierwszy o nieznanej formie z XVII wieku, obecny wzniesiony w 1764 roku w konstrukcji szkieletowej, elektrownia wodna szczytowo- pompowa w której można obejrzeć dwie turbiny z 1913 roku, zagroda edukacyjno – rekreacyjna i miejsce biwakowe nad dolnym jeziorem.
Turystyka aktywna: wędkarstwo – stawy rybne (pstrągowe)

Zagrożenia:

Do istotnych zagrożeń w dolinie Radwi, Chotli i Chocieli należy: zaniechanie wypasu oraz zarzucenie koszenia łąk świeżych, łąk wilgotnych i torfowisk mechowiskowych; zalesianie torfowisk i podmokłych łąk; funkcjonowanie starego systemu melioracyjnego, za pomocą którego wciąż odwadnianych jest wiele mokradeł; wycinanie lasu na stromych zboczach i krawędziach dolin oraz w obrębie stromych wąwozów i jarów, jak i w obrębie stromych nisz źródliskowych; gospodarowanie w obrębie bagiennych lasów olszowych, często w obrębie wrażliwych torfowisk źródliskowych; hodowla ryb łososiowatych na obszarach źródliskowych i w obrębie mniejszych dopływów; modyfikowanie poziomu wód podziemnych - ujęcie wód gruntowych dla Koszalina w Mostowie; funkcjonowanie elektrowni szczytowo-pompowej nad jez. Kwiecko; funkcjonowanie elektrowni wodnej w Niedalinie; nieuporządkowana gospodarka odpadami - "dzikie wysypiskń śmieci.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Dolina Radwi - obszar chronionego krajobrazu
• Okolice Żydowo-Biały Bór - obszar chronionego krajobrazu
• Dolina rzeki Chociel - zespół przyrodniczo-krajobrazowy

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• jeziora lobeliowe
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne
• nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis
• zalewane muliste brzegi rzek z roślinnością Chenopodion rubri p.p. i Bidention p.p.
• wilgotne wrzosowiska z wrzoścem bagiennym (Ericion tetralix)
• suche wrzosowiska (Calluno-Genistion, Pohlio-Callunion, Calluno-Arctostaphylion)
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe) *
• torfowiska wysokie zdegradowane, lecz zdolne do naturalnej i stymulowanej regeneracji
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• obniżenia na podłożu torfowym z roślinnością ze związku Rhynchosporion
• źródliska wapienne ze zbiorowiskami Cratoneurion commutati *
• górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion)
• ciepłolubne buczyny storczykowe (Cephalanthero-Fagenion)
• grąd subatlantycki (Stellario-Carpinetum)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum)
• bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne) *
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bocian czarny - ptak
• bocian biały - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• bielik - ptak
• błotniak łąkowy - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• błotniak zbożowy - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• sokół wędrowny - ptak
• derkacz - ptak
• żuraw - ptak
• puchacz - ptak
• lelek - ptak
• zimorodek - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• dzięcioł średni - ptak
• podróżniczek - ptak
• muchołówka mała - ptak
• gąsiorek - ptak
• nocek duży - ssak
• wydra - ssak
• kumak nizinny - płaz
• traszka grzebieniasta - płaz
• minóg strumieniowy - ryba
• minóg rzeczny - ryba
• piskorz - ryba
• głowacz białopłetwy - ryba
• skójka gruboskorupowa - bezkręgowiec
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• pachnica dębowa * - bezkręgowiec
• łosoś atlantycki - ryba

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Szczecinie, ul. Wały Chrobrego 4, 70-502 Szczecin, tel. (0 91) 43 03 753 begin_of_the_skype_highlighting              (0 91) 43 03 753      end_of_the_skype_highlighting, fax. (0 91) 43 47 932, mail: srodowisko@szczecin.uw.gov.pl Lokalna Organizacja Turystyczna "Dorzecza Parsęty", ul. Szymanowskiego 17, 78-230 Karlino, Tel. (94) 311 68 58, fax (94) 311 71 16, mail: lot@parseta.pl, www.lot.parseta.pl Regionalne Centrum Informacji Turystycznej, ul. Dworcowa 11-15, 75-201 Koszalin, tel. 094 346 24 40, fax. 094 343 51 67, mail: rcit@ko-pomerania.pl, www.it-pomorze.pl Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Szczecinku Nadleśnictwo Białogard Nadleśnictwo Bobolice Nadleśnictwo Manowo Nadleśnictwo Polanów Nadleśnictwo Tychowo

Jednostki administracyjne:

• Karlino (białogardzki, woj. zachodniopomorskie)
• Białogard (białogardzki, woj. zachodniopomorskie)
• Biesiekierz (koszaliński, woj. zachodniopomorskie)
• Manowo (koszaliński, woj. zachodniopomorskie)
• Świeszyno (koszaliński, woj. zachodniopomorskie)
• Bobolice (koszaliński, woj. zachodniopomorskie)
• Polanów (koszaliński, woj. zachodniopomorskie)
• Tychowo (białogardzki, woj. zachodniopomorskie)