Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Masyw Ślęży

Kod obszaru:

PLH020040

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

5059,3 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Propozycje zmian:

Opis przyrodniczy:

Masyw Ślęży i przylegające wzgórza mają urozmaiconą budowę geologiczną (istnieje hipoteza że Masyw Ślęży był podmorskim wulkanem). Tutejsze lasy to żyzna i kwaśna buczyna, acydofilne i ciepłolubne dąbrowy oraz fragmenty łęgów i lasów stokowych rozrzucone wśród gospodarstw. Na serpentynitach Góry Raduni wykształciła się unikatowa roślinność. Dużą część ostoi zajmują łąki, miejscami zarastające w wyniku naturalnych procesów sukcesji i pola uprawne. Obszar obejmuje również Kamienny Grzbiet. Obszar ważny dla ochrony bioróżnorodności. Stwierdzono tu 11 rodzajów siedlisk z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej i 7 gatunków z załącznika II. Unikatowa roślinność naskalna, duże populacje rzadkich gatunków roślin naczyniowych, oraz jedyne, potwierdzone ostatnio w Polsce stanowisko mieczyka błotnego Gladiolus paluster (jest to mała roślina zielna, zimę spędza w postaci cebulki ukrytej pod ziemią, kwitnie w czerwcu, jej wyginięcie na terenie Polski jest bardzo prawdopodobne). Bogata i bardzo dobrze zbadana fauna bezkręgowców, a zwłaszcza pająków, chrząszczy i motyli. Występuje tu wiele rzadkich gatunków roślin niższych o charakterze epiksylicznym i epilitycznym. Na szczególną uwagę zasługują cenne miejsca zimowania nietoperzy w sztolniach dawnej kopalni chromitów "Tąpadłń w górze Czernica oraz podziemi nieczynnego browaru w Sobótce Górce. Są one ważnymi zimowiskami wielu zagrożonych gatunków, w tym nocka dużego, nocka Bechsteina i mopka. Jest to również bardzo cenne miejsce ze względów kulturowych: zachowały się tu zabytki archeologiczne: kręgi kamienne otaczające dawne miejsce kultu bóstwa słonecznego, wczesnośredniowieczne kurhany; na Górze Ślęży zespół rzeźb i kręgów kultowych z okresu kultury łużyckiej.

Dane uaktualniono w 2009 roku.

Opis turystyczny:

Dobry dojazd kolejowy - stacja PKP w Sobótce (można tam dotrzeć od strony Wrocławia lub Wałbrzycha). W miejscowościach położonych wokół obszaru można znaleźć nocleg w kwaterach agroturystycznych, pensjonatach i hotelach (http://www.sobotka.pl/sport_baza.html). Przez obszar przechodzą szlaki turystyczne. Ze szczytu Ślęży - 718 m.n.p.m (który się wznosi 500 m ponad okoliczne tereny) widać panoramę całych Sudetów. W okolicy wiele atrakcji kulturowych: kościoły, pałace, zamczyska, średniowieczne kurhany (rezerwat archeologiczny w Będkowicach).
Dolnośląska Regionalna Organizacja Turystyczna mieści się przy ul. Igielnej 13 we Wrocławiu. Można zajrzeć na stronę internetową Organizacji: www.dot.org.pl lub w razie konkretnych pytań skontaktować się mailowo: dot@dot.org.pl.
Lokalne Organizacje Turystyczne znajdują się w Dzierżonowie, Trzebnicy, Kłodzku, Szklarskiej Porębie, Kudowie Zdroju, Karpaczu, Ząbkowicach, Lądku Zdroju.

Zagrożenia:

Niekontrolowane zwiększenie presji rekreacyjnej i turystycznej, zanieczyszczenie powietrza, zaśmiecanie terenu.

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• skały wapienne i neutrofilne z roślinnością pionierską (Alysso-Sedion) *
• murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) *
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk
• środkowoeuropejskie wyżynne rumowiska krzemianowe
• ściany skalne i urwiska krzemianowe ze zbiorowiskami z Androsacion vandelii
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• jaworzyny i lasy klonowo-lipowe na stokach i zboczach (Tilio plathyphyllis-Acerion pseudoplatani) *
• pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• ciepłolubne dąbrowy (Quercetalia pubescenti-petraeae) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• mopek - ssak
• nocek duży - ssak
• nocek Bechsteina - ssak
• traszka grzebieniasta - płaz
• kumak nizinny - płaz
• modraszek telejus - bezkręgowiec
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• modraszek nausitous - bezkręgowiec
• pachnica dębowa * - bezkręgowiec

Ważne dla Europy gatunki roślin
(z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• widłoząb zielony
• bezlist okrywkowy
• mieczyk błotny

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, plac Powstańców Warszawy 1, 50-951 Wrocław, rdossekr@duw.pl, http://wroclaw.rdos.gov.pl
Dolnośląska Organizacja Turystyczna, ul. Igielna 13, 50-117 Wrocław, Tel.: (71) 344 11 09, Fax.: (71) 341 79 92, dot@dot.org.pl, http://www.dot.org.pl
Dolnośląski Urząd Wojewódzki we Wrocławiu
Urząd Gminy - Sobótka
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych we Wrocławiu Nadleśnictwo Miękinia
Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków
Muzeum Przyrodnicze Uniwersytetu Wrocławskiego
Polskie Towarzystwo Przyjaciół Przyrody "pro Natura"
Zarząd Dolnośląskiego Zespołu Parków Krajobrazowych
Oddział we Wrocławiu Oddział PTTK we Wrocławiu

Jednostki administracyjne:

• Sobótka (wrocławski, woj. dolnośląskie)
• Łagiewniki (dzierżoniowski, woj. dolnośląskie)
• Dzierżoniów (dzierżoniowski, woj. dolnośląskie)
• Marcinowice (świdnicki (dolnośląski), woj. dolnośląskie)