Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Piotrowo

Kod obszaru:

PLH220091

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

483 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Ostoja położona jest pomiędzy Piotrowem, Chylową Hutą, Grabowską Hutą oraz wybudowaniami Kłobuczyna - w powiatach kościerskim i kartuskim. Obejmuje ona wysoczyznę moreny dennej przeciętą doliną rzeki Wierzycy, z zagłębieniami wypełnionymi różnej wielkości torfowiskami i zbiornikami wodnymi. Na północnym wschodzie obejmuje fragmentarycznie wzniesienia czołowomorenowe. W ostoi znajduje się obszar źródliskowy rzeki Wierzycy wraz z jej górnym odcinkiem.

Obszar charakteryzuje się zróżnicowaną strukturą użytkowania terenu. Występują tu:

  • duże powierzchnie nieużytków w postaci kompleksu torfowisk, bagien, zbiorników wodnych (w obniżeniach terenu),
  • łąki i pastwiska (te głównie w dolinach cieków oraz na obrzeżach torfowisk),
  • zróżnicowanej wielkości kompleksy leśne (najczęściej na stromych stokach wzgórz i dolin oraz w obrębie torfowisk),
  • duże kompleksy pól uprawnych,
  • zabudowa wsi Piotrowo oraz pojedyncze rozproszone gospodarstwa rolne osad związanych z obszarem,
  • droga przecinająca ostoję, prowadząca z Kłobuczyna do Grabowskiej Huty oraz sieć lokalnych dróg gruntowych,
  • linie energetyczne.

Torfowiska i towarzyszące im zbiorniki (oczka potorfowe, rzadziej naturalne jeziorka) mają zróżnicowaną wielkość. Wśród nich jest rozległy, cenny kompleks torfowiskowy, z dużym zbiornikiem dystroficznym - Jeziorem Piotrowskim - położony pomiędzy Piotrowem, a Grabowską Hutą. Większość torfowisk była w przeszłości eksploatowana. Obecnie torfowiska zdominowane są przez zróżnicowaną roślinność mszarną z klasy Scheuchzerio-Caricetea fuscae oraz roślinność szuwarową - rozwijającą się wtórnie w potorfiach.

Na przesuszonych kopułach torfowiskowych występują fitocenozy mszarne, w których dominują wrzos i wełnianka, licznie pojawia się sosna. Różnej wielkości powierzchnie w obrębie torfowisk zajmują płaty boru bagiennego, a także drzewostany sosnowe z trzęślicą modrą i roślinami borowymi w runie. Niekiedy pojawiają się degeneracyjne postaci brzeziny bagiennej. Pło mszarne szeroką strefą występuje również na obrzeżach Jeziora Piotrowskiego.

W obrębie kompleksu torfowisk i bagien występuje wiele zbiorników wodnych o zróżnicowanej powierzchni i głębokości, zasiedlonych przez strzeblę błotną, w tym kompleks częściowo połączonych mniejszych zbiorników. W niektórych zbiornikach, poza strzeblą stwierdzono karasia pospolitego.

Ostoja klasyfikuje się w czołówce najwartościowszych w regionie obszarów siedliskowych strzebli błotnej. Znajdują się tu liczne zbiorniki, w większości potorfowe i śródleśne, o stosunkowo małym zagrożeniu, z liczną populacją strzebli. Niektóre zbiorniki są stosunkowo duże. Ostoja chroni głównie siedliska strzebli.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar znajduje się w niedalekim sąsiedztwie Kościerzyny, gdzie można dojechać autobusem lub koleją. Stąd można dobrać odpowiednie połączenie na interesujący nas obszar ostoi. Na terenie gmin, na których znajduje się obszar dostępne są liczne gospodarstwa agroturystyczne, ośrodki wypoczynkowe, pola namiotowe. Bliskość Kościerzyny dodatkowo rozbudowuje dostępne możliwości noclegu i gastronomi.

Kościerzyna położona na pograniczu Pojezierza Kaszubskiego i Borów Tucholskich, uznana jest za jeden z najpiękniejszych i najbardziej atrakcyjnych turystycznie regionów Polski. Przeplatające się lasy, pola, łąki i jeziora, urozmaicona rzeźba terenu, doliny rzeczne, czyste powietrze, cisza i spokój są wymarzonym miejscem na wypoczynek. Tradycja i kultura kaszubska zachwyca swą odrębnością. Znajdują się tu także wspaniałe warunki do uprawiania turystyki aktywnej: wędrówek pieszych i rowerowych, przejażdżek konnych, kajakarstwa, żeglarstwa, wędkarstwa itp Warto zobaczyć także Skansen Etnograficzny im. T.I. Gulgowskich we Wdzydzach Kiszewskich - jedno z najbardziej znanych i odwiedzanych miejsc w Szwajcarii Kaszubskiej. Skansen założony został na początku XX wieku. Jest on zbiorem budynków mieszkalnych i gospodarczych, zagród, wiatraków i innych przedmiotów pochodzących z rozległych terenów kaszubszczyzny; na terenie Skansenu znajduje się również XVII-wieczny drewniany kościół św. Barbary, w którym w każdą niedzielę o godz. 800 odbywa się msza święta. Jest to najstarszy skansen na wolnym powietrzu w Polsce.

Obszar gminy Somonino charakteryzuje się urozmaiconą rzeźbą terenu. Przepływająca rzeka Radunia tworzy urokliwe zakola, przyciągające amatorów sportów wodnych i wędkarzy. O czystości wód świadczy obecność raków i bogata fauna jezior. Tuż za Borczem, znajdują się pojedyncze menhiry, które obecnie trudno połączyć w kształt, prawdopodobnie musiały być częścią większej konstrukcji.

Zagrożenia:

Strzebla błotna i jej siedliska
Nie stwierdzono znaczącej aktywności wędkarskiej zagrażającej strzebli błotnej.
Potencjalnymi zagrożeniami dla strzebli w całej ostoi mogą być: próby odwadniania zbiorników, zanieczyszczenia substancjami biogennymi z pól i związane z tym przyspieszenie sukcesji (zarastanie zbiorników). Na obrzeżach obszaru zaobserwowano nieznacznie postępująca zabudowę, głównie letniskową.

Torfowiska, trzęsawiska, zbiorniki dystroficzne
Torfowiska podlegały w przeszłości eksploatacji; obecnie w części regenerują. Niektóre torfowiska włączone są w systemy odpływu wód (rowami).
Potencjalnymi zagrożeniami dla torfowisk i zbiorników dystroficznych są:

  • zanieczyszczenie substancjami biogennymi spływającymi z pól,
  • zanieczyszczenie wód związane z funkcjonowaniem gminnego wysypiska śmieci nieopodal północnej granicy ostoi (w Kaplicy, gm. Somonino), położonego w zlewni głównego kompleksu torfowiskowego,
  • zanieczyszczenie wód, pogłębianie i odmulanie zbiorników wodnych, zasypywanie obrzeży torfowisk - w związku z wprowadzaniem zabudowy letniskowej; przewidywać należy zwiększone zainteresowanie lokalizowaniem letnisk.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Kaszubski Park Krajobrazowy - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne
• suche wrzosowiska (Calluno-Genistion, Pohlio-Callunion, Calluno-Arctostaphylion)
• górskie i niżowe murawy bliźniczkowe (Nardion - płaty bogate florystycznie) *
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• torfowiska wysokie zdegradowane, lecz zdolne do naturalnej i stymulowanej regeneracji
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• grąd subatlantycki (Stellario-Carpinetum)
• bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• żuraw - ptak
• strzebla błotna * - ryba

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku, ul. Chmielna 54/57, 80-748 Gdańsk, tel.: (58) 68 36 800, http://www.gdansk.rdos.gov.pl, e-mail: wsr@gdansk.uw.gov.pl

Informacja turystyczna:

  • Informator turystyczny http://www.turysta.com.pl/
  • Pomorska Regionalna Organizacja Turystyczna, ul. Długi Targ 8/10, 80-958 Gdańsk, www.prot.gda.pl, lit@prot.gda.pl., http://www.it-pomorze.pl/

Jednostki administracyjne:

• Nowa Karczma (kościerski, woj. pomorskie)
• Somonino (kartuski, woj. pomorskie)
• Kościerzyna (kościerski, woj. pomorskie)