Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Dębniańskie Mokradła

Kod obszaru:

PLH020002

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

5233,3 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar leży na wysokości 92-125 m n.p.m., na prawym brzegu Odry, na zachód od Wołowa, od północy ograniczony doliną Jezierzycy. W rejonie wsi Wrzosy, Dębno oraz Krzydlina Mała znajdują się stawy hodowlane (ok. 200 ha) - ważne miejsce lęgowe ptaków wodno-błotnych. Występuje tu cały zestaw naturalnych siedlisk w różnym stopniu wilgotnych: stawy, starorzecza, okresowo zalewane olsy, łęgi, bagna śródleśne, podmokłe łąki. Często w ich sąsiedztwie występują piaszczyste pagórki z charakterystyczną florą. Największą wartością jest duży kompleks lasów łęgowych i olsów pomiędzy miejscowościami Wodnica i Wrzosy, częściowo chroniony w ramach rezerwatu "Uroczysko Wrzosy" z licznymi stanowiskami rzadkich ptaków (żuraw, bocian czarny, dzięcioł średni) i roślin m.in. największa na Dolnym Śląsku populacja długosza królewskiego. Bogaty świat owadów, m.in. zagrożony wyginięciem motyl modraszek nausitaus, ściśle związany życiowo z krwiściągiem lekarskim oraz mrówkami wścieklicami zwyczajnymi, które adoptują gąsienice motyla.

W ostoi zanotowano występowanie 7 rodzajów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej i 10 gatunków z Załącznika II tej Dyrektywy. Szczególnie bogata fauna bezkręgowców (m.in. 4 gatunki motyli z Załącznika II, w tym znana z niewielu stanowisk w Polsce przeplatka maturna Euphydryas maturna).

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Duże zróżnicowanie krajobrazowe i dobra dostępność komunikacyjna z Wrocławia, zarówno własnym transportem, koleją (trasa Wrocław – Głogów – Zielona Góra) czy komunikacją autobusową, sytuują gminy Wołów i Wińsko jako obszar o dużych, ponadprzeciętnych walorach turystyczno-rekreacyjnych.

Pod względem atrakcyjności przyrodniczej należą do czołówki gmin nadodrzańskich. Jej atrakcyjność podnoszą rezerwat przyrody Odrzyska, rezerwat Uroczysko Wrzosy, Park Krajobrazowy Dolina Jezierzycy, proponowane do objęcia ochroną w ramach programu Natura 2000 tereny wzdłuż Odry oraz lasy zajmujące ponad 40% powierzchni gminy.

Turystyka wędkarska

Jest kilka dobrze przygotowanych łowisk komercyjnych i sieć stawów Polskiego Związku Wędkarskiego, gdzie bez trudu można uprawiać wędkarską rekreację. Specyficzną odmianą może stać się także z uwagi na duże kompleksy leśne turystyka związana z łowiectwem i zbieraniem runa leśnego.

Turystyka wodna

Obecnie tworzony jest szlak kajakowy na Odrze z 11 punktami postojowymi. Rozwój czynnego wypoczynku tego typu ograniczony jest na terenie Gminy Wołów do Odry. Przystanie przewidywane są w Lubiążu, Malczycach i Ścinawie.

Turystyka aktywna

Na obszarze powoli się infrastruktura umożliwiająca uprawianie czynnej turystyki. Pełniejsze wykorzystanie walorów obszaru związane jest z turystyką aktywną zwłaszcza rowerową i poznawczą przyrodniczo-historyczną. Ze względu na bliskość Wrocławia jest to doskonała oferta weekendowa.

Rowerowy Szlak Odry

Budowana od kilku lat na terenie powiatu wołowskiego sieć przyrodniczo-turystycznych szlaków rowerowych została praktycznie zakończona . Składa się ona z następujących części:

  • Szlak niebieski wzdłuż rzeki Odry - część ponadregionalnego "Szlaku Odry",
  • Szlak czerwony łączący największe ośrodki miejskie powiatu część regionalnego "Szlaku Odra-Barycz" (kolor czerwony),
  • Szlak żółty "Wołowskie Krajobrazy" - wokół miasta Wołowa, Szlak zielony "Leśne Wydmy",
  • Szlaki dojazdowe - czarne.

Suma kilometrów tej sieci wynosi na terenie powiatu wołowskiego ok. 200 km, ale jest to tylko część regionalnych i krajowych magistrali rowerowych oferujących turystom ogromne walory przyrodnicze.

Turystyka krajoznawcza

Podczas wędrówki po Parku Dolina Jezierzycy mogą trafić na liczne ślady dawnych kultur. Wśród nich szczególną uwagę przyciągają:

  • Cmentarzyska w Dębnie i Wodnicy
  • Osady kultury łużyckiej w Wodnicy i Krzydlinie Małej sprzed ok. 2700 lat
  • Grodziska Kultury Łużyckiej w Kretowicach
  • Grodzisko w zakolu Jezierzycy, datowane na IX-V w. p.n.e., na którym zbudowano kolejne grodzisko wczesnośredniowieczne pochodzące z IX-XI w.

Jadąc pociągiem na trasie Wrocław - Zielona Góra - Szczecin można zatrzymać się w miejscowości Orzeszków. Jest to uroczo położona wieś między niewielką rzeką Niecieczną, Kanałem Dębiańskim a Jezierzycą. Miejscowość ta przygotowana jest na przyjęcie grzybiarzy. Realizowany tutaj program "Grzybiarz i turysta przyjazny środowisku" stwarza bardzo dogodne warunki. Powstały przewodniki, parkingi, wydzielone miejsca na posiłki oraz miejsca noclegowe w gospodarstwach agroturystycznych lub w oddalonym od Orzeszkowa 4 km Ośrodku Wypoczynkowym w Iwnie.

Gospodarstwo agroturystyczne funkcjonujące we wsi Czaplice oferuje również przejażdżki konne. Jest to miejsce przede wszystkim dla miłośników koni.

Zagrożenia:

Do najpoważniejszych zagrożeń należą: prywatyzacja lasów, intensyfikacja gospodarki leśnej, zmiany stosunków wodnych, zanieczyszczenie wód; presja rekreacyjna.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Uroczysko Wrzosy - rezerwat leśny
• Park Krajobrazowy Dolina Jezierzycy - rezerwat leśny
• Dolina Juszki - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• łąki selernicowe (Cnidion dubii)
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum)
• łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe (Ficario-Ulmetum)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• przeplatka maturna - bezkręgowiec
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• modraszek nausitous - bezkręgowiec
• modraszek telejus - bezkręgowiec
• wydra - ssak
• nocek duży - ssak
• bóbr europejski - ssak
• nur rdzawoszyi - ptak
• bąk - ptak
• ślepowron - ptak
• czapla biała - ptak
• czapla purpurowa - ptak
• bocian biały - ptak
• bocian czarny - ptak
• łabędź krzykliwy - ptak
• podgorzałka - ptak
• bielaczek - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• bielik - ptak
• błotniak łąkowy - ptak
• błotniak zbożowy - ptak
• rybołów - ptak
• kropiatka - ptak
• zielonka - ptak
• derkacz - ptak
• żuraw - ptak
• siewka złota - ptak
• batalion - ptak
• dubelt - ptak
• łęczak - ptak
• rybitwa wielkodzioba - ptak
• rybitwa zwyczajna (rzeczna) - ptak
• rybitwa czarna - ptak
• lelek - ptak
• zimorodek - ptak
• dzięcioł zielonosiwy - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• dzięcioł średni - ptak
• lerka - ptak
• jarzębatka - ptak
• gąsiorek - ptak
• ortolan - ptak
• mopek - ssak
• nocek Bechsteina - ssak
• kumak nizinny - płaz
• traszka grzebieniasta - płaz
• różanka - ryba
• piskorz - ryba
• barczatka kataks - bezkręgowiec
• kozioróg dębosz - bezkręgowiec
• kazarka rdzawa - ptak

Ważne dla Europy gatunki roślin
(z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• sierpowiec błyszczący

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, Plac Powstańców Warszawy 1, 50-951 Wrocław, tel. 71 340 68 07, fax. 71 340 68 06, email: sekretariat@rdos.wroclaw.pl, www.wroclaw.rdos.gov.pl
  • Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych, ul. Puszczykowska 10, 50-559 Wrocław, tel: 71 364 27 58, fax: 71 336 72 89, email: wroclw@dzpk.pl, www.dzpk.pl
  • Dolnośląska Informacja Turystyczna, Sukiennice 12, 50-107 Wrocław, tel. (71) 342 01 85 , fax (71) 342 28 98, e-mail: wroclaw-info@itwroclaw.pl, www.dot.org.pl

Jednostki administracyjne:

• Wińsko (wołowski, woj. dolnośląskie)
• Wołów (wołowski, woj. dolnośląskie)