Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Ostoja Sobkowsko-Korytnicka

Kod obszaru:

PLH260032

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

2204,1 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar położony jest w mezoregionie Dolina Nidy oraz częściowo w obrębie mezoregionu Pogórze Szydłowskie. Występują tu skały osadowe z ery paleozoicznej i mezozoicznej przykryte przez młodsze osady z okresu miocenu. Na obszarze, gdzie występują wapienie rozwinął się kras. Obejmuje dolny fragment doliny rzeki Nidy, która charakteryzuje się płaskim dnem podlegającym zalewom. Meandrująca rzeka tworzy liczne starorzecza. Teren ostoi charakteryzuje się wydłużonymi, łagodnie zaokrąglonymi wzgórzami między którymi występują liczne wąwozy i jary.

Ostoja Sobkowsko-Korytnicka zabezpiecza areał występowania muraw kserotermiczny i stanowi połączenie pomiędzy tymi siedliskami na Ponidziu i w Obszarze Chęcińskim. Stanowi również przedłużenie Doliny Nidy ku północy będąc łącznikiem z Białą Nidą i Czarną Nidą, a dalej Lubrzanką i Wierną Rzeką. Jest ważnym korytarzem ekologicznym obejmującym naturalne rzeki niżowe oraz towarzyszące im łąki świeże i zmiennowilgotne, a także wzgórza głównie o charakterze kserotermicznym.

Najcenniejsze obok muraw kserotermicznych są siedliska wapiennych piasków Koelerion glaucae, szczególnie tutaj dobrze zachowanych. Jest to jednocześnie jeden z większych kompleksów ekstensywnie użytkowanych łąk w regionie. Godne uwagi są też starorzecza Nidy. Łącznie w obszarze stwierdzono występowanie 13 typów siedlisk przyrodniczych Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej.

Szerokie, piaszczyste koryto rzeczne zasiedla bardzo liczna populacja trzepli zielonej, jedna z istotniejszych w regionie oraz dwa gatunki ryb z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej - koza i piskorz, a ponadto trzy inne chronione gatunki ryb. Dolinę zasiedlają także trzy gatunki mięczaków i jeden gatunek motyla dziennego z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej.

Rozległe łąki i kompleks stawów w Korytnicy stanowią tereny żerowiskowe i lęgowe dla ptaków wodno-błotnych i miejsce rozrodu kumaka nizinnego. W ostoi występują dobre warunki siedliskowe dla malakofauny. Siedliska mające duże znaczenie dla ochrony poczwarówki zwężonej to nawęglanowe wilgotne łąki. Mikrosiedliska w których występuje poczwarówka jajowata są mniej liczne, ale mają duże znaczenie dla ochrony gatunku.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar znajduje się w bliskim sąsiedztwie miejscowości Sobków i Brzegi. Przez Brzegi prowadzi droga numer 7. Dla osób poruszających się komunikacją publiczną najlepszą opcją będzie dojechanie do Jędrzejowa pociągiem lub autobusem, a stamtąd lokalnymi liniami do jednej z powyżej wymienionych miejscowości. W gminie Sobków znajdują się gospodarstwa agroturystyczne w tym jedna stadnina koni. Baza gastronomiczna praktycznie nie istnieje. W tym celu najlepiej udać się do wspomnianego już Jędrzejowa.

Zabytkami w Sobkowie są: Fortalicja sobkowska z XVI wieku, kościół p.w. św. Stanisława z XVI wieku, pozostałości kirkutu z XVIII wieku oraz kilkuset letni staw Młynosko.

Zagrożenia:

  • sukcesja (szczególnie na obszarze muraw kserotermicznych, na piaskowych, łąk i starorzeczy) niezależna od gospodarki człowieka oraz związana ze zmianą sposobu użytkowania,
  • zasypywania starorzeczy lub przekształcanie ich w stawy hodowlane,
  • eutrofizacja siedlisk,
  • zmiany stosunków wodnych,
  • niewłaściwa gospodarka leśna.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Włoszczowsko-Jędrzejowski Obszar Chronionego Krajobrazu - rezerwat leśny
• Wzgórza Sobkowskie - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• brzegi lub osuszane dna zbiorników wodnych ze zbiorowiskami z Littorelletea, Isoëto-Nanojuncetea
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis
• zalewane muliste brzegi rzek z roślinnością Chenopodion rubri p.p. i Bidention p.p.
• formacje z jałowcem pospolitym Juniperus communis na wrzosowiskach lub nawapiennych murawach
• ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe (Koelerion glaucae) *
• murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) *
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• ciepłolubne dąbrowy (Quercetalia pubescenti-petraeae) *
• sosnowy bór chrobotkowy (Cladonio-Pinetum i chrobotkowa postać Peucedano-Pinetum)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bączek - ptak
• bąk - ptak
• perkoz rogaty - ptak
• czapla biała - ptak
• czapla purpurowa - ptak
• bocian czarny - ptak
• łabędź krzykliwy - ptak
• podgorzałka - ptak
• bielaczek - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania ruda - ptak
• kania czarna - ptak
• bielik - ptak
• błotniak łąkowy - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• błotniak zbożowy - ptak
• derkacz - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• rybołów - ptak
• szczudłak - ptak
• szablodziób - ptak
• siewka złota - ptak
• batalion - ptak
• mewa mała - ptak
• rybitwa zwyczajna (rzeczna) - ptak
• rybitwa czarna - ptak
• rybitwa białowąsa - ptak
• rybitwa białoczelna - ptak
• zimorodek - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• lerka - ptak
• świergotek polny - ptak
• podróżniczek - ptak
• gąsiorek - ptak
• jarzębatka - ptak
• ortolan - ptak
• biegus zmienny - ptak
• bóbr europejski - ssak
• wydra - ssak
• kumak nizinny - płaz
• traszka grzebieniasta - płaz
• poczwarówka zwężona - bezkręgowiec
• poczwarówka jajowata - bezkręgowiec
• skójka gruboskorupowa - bezkręgowiec
• trzepla zielona - bezkręgowiec
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• łęczak - ptak
• dzięcioł białoszyi - ptak
• piskorz - ryba
• koza - ryba

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Kielcach, http://www.kielce.rdos.gov.pl, e-mail: sekretariat@kielce.uw.gov.pl, fax: (41) 34 35 343, tel.: (41) 34 35 340, WYDZIAŁ OCHRONY PRZYRODY I OBSZARÓW NATURA 2000 telefon: (41) 34 35 365

Informacja turystyczna:

Jednostki administracyjne:

• Sobków (jędrzejowski, woj. świętokrzyskie)

Źródła danych:

• SDF pobrany ze strony internetowej Ministerstwa Środowiska / Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska - SDF pobrany ze strony internetowej Ministerstwa Środowiska / Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska