Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Łęgi nad Bystrzycą

Kod obszaru:

PLH020103

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

2084,4 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar leży na Dolnym Śląsku, w pobliżu Wrocławia, w rozwidleniu rzek Strzegomki i Bystrzycy. Dominują lasy i to one są głównym przedmiotem ochrony, a szczególnie mało przekształcone grądy (znajduje się tu zachodnia granica jednej z formacji grądu kontynentalnego) i łęgi (łęgi olchowo-jesionowe występują tu w najwyższej po Dolinie Baryczy koncentracji w Polsce południowo-zachodniej).

Poza lasami występują tu łąki, szuwary i zarośla nadrzeczne. Występuje tu wiele siedlisk z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej i to o doskonałej reprezentatywności: starorzecza i inne naturalne, eutroficzne zbiorniki wodne, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe, górskie i niżowe ziołorośla nadrzeczne i okrajkowe, grąd środkowoeuropejski (najwyższe pokrycie spośród siedlisk wymienionych w Dyrektywie: 30%), lasy łęgowe i nadrzeczne zarośla wierzbowe, łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe oraz siedliska o dobrej reprezentatywności: i niżowe i górskie łąki użytkowane ekstensywnie (wysokie pokrycie obszaru: 10%), nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników. W sumie siedliska z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej pokrywają ponad połowę obszaru.

Spośród gatunków wymienionych w załączniku II Dyrektywy Siedliskowej występuje tu wydra oraz chrząszcz: kozioróg dębosz. Występują tu też inne ważne gatunki: motyle: mieniak strużnik, paź królowej, warcabnik ślazowiec; rośliny: czosnek niedźwiedzi (silne działanie bakteriobójcze, stosowany w kuchni np. jako składnik sałatek), konwalia majowa, śnieżyczka przebiśnieg, śnieżyca wiosenna, lilia złotogłów, kalina koralowa. W lasach występują charakterystyczne ptaki leśne: kania ruda, dzięcioł średni, muchołówka białoszyja. Bezkręgowce, płazy i gady nie były bliżej badane, więc i wśród nich mogą występować ważne i rzadkie gatunki.

Obszar w większości należy do Lasów Państwowych, obszary wodne należą do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu. Pozostałe grunty (nieleśne) stanowią własność prywatną.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar leży w województwie dolnośląskim, powiecie wrocławskim, w większości gminie Kąty Wrocławskie.

Dobry jest do niego dojazd koleją, kilkanaście minut od Wrocławia. Dojazd indywidualny z Wrocławia: autostradą A4 około 20 km, potem na północ około 2 km do Kątów Wrocławskich.

Obszar gminy ma doskonałe warunki do wypoczynku w lesie i nad wodą. Teren jest bardzo atrakcyjny turystycznie. Posiada wysokie walory przyrodnicze i kulturowe, dzięki którym może stanowić jeden z najatrakcyjniejszych obszarów wypoczynkowych wokół strefy podmiejskiej Wrocławia. Przez obszar przebiegają dwa szlaki piesze, wytyczono dwie interesujące trasy rowerowe.

Warte zobaczenia są: ruiny dworu w Smolcu (początki sięgające XIV w.) oraz pałace: w Kamionnej, Korbielowicach, Sadowicach, Samotworze. W Smolcu warto również zobaczyć neobarokowy kościół parafialny Najświętszej Marii Panny z początków XX w.

Oferta turystyczna gminy Miękinia jest bardzo różnorodna. Można tu uprawiać zarówno turystykę piesza, rowerową, spływy kajakiem, zwiedzać zabytki sakralne i świeckie, przenocować w Zamku na wodzie w Wojnowicach, czy spróbować pierwszego od pięciu wieków śląskiego wina.

Baza noclegowa: hotele we Wrocławiu. Baza gastronomiczna jest dobrze rozwinięta, szczególnie we Wrocławiu.

Lokalne Organizacje Turystyczne znajdują się w Dzierżonowie, Trzebnicy, Kłodzku, Szklarskiej Porębie, Kudowie Zdroju, Karpaczu, Ząbkowicach, Lądku Zdroju.

Zagrożenia:

Najważniejszym zagrożeniem dla obszaru są nagłe zmiany przepływów Bystrzycy (związek ze zbiornikiem retencyjnym w Mietkowie), możliwa erozja dna rzeki skutkująca obniżeniem poziomu wód gruntowych oraz okresowe przesuszenie lasów łęgowych. Drugie istotne zagrożenie to zmiana struktury użytków rolnych (zanik mozaikowej struktury) i gospodarowania nimi (intensyfikacja produkcji, zaniechanie użytkowania łąk i wypasu). Zagrożeniem jest też budowa małych elektrowni wodnych zagrażających zbiorowiskom leśnym, intensywna gospodarka leśna, zanieczyszczenie wód rzecznych przez odpady komunalne i ścieki. Mniej intensywne zagrożenia to: pozbywanie się martwych drzew (ważne siedlisko), wędkarstwo, sieć transportowa, regulacja koryt rzecznych, zabudowa mieszkaniowa, sztuczne plantacje. Spośród zagrożeń spoza obszaru, mogących mieć wpływ na jego walory przyrodnicze wymienić należy nadmierne stosowanie pestycydów i nawozów sztucznych.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Park Krajobrazowy Dolina Bystrzycy - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• łąki selernicowe (Cnidion dubii)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe (Ficario-Ulmetum)
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• mopek - ssak
• nocek duży - ssak
• bóbr europejski - ssak
• wydra - ssak
• traszka grzebieniasta - płaz
• kumak nizinny - płaz
• różanka - ryba
• piskorz - ryba
• przeplatka maturna - bezkręgowiec
• modraszek telejus - bezkręgowiec
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• pachnica dębowa * - bezkręgowiec
• kozioróg dębosz - bezkręgowiec
• bocian czarny - ptak
• bocian biały - ptak
• derkacz - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania ruda - ptak
• błotniak łąkowy - ptak
• żuraw - ptak
• zimorodek - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• dzięcioł średni - ptak
• muchołówka białoszyja - ptak
• gąsiorek - ptak
• ortolan - ptak
• trzepla zielona - bezkręgowiec
• modraszek nausitous - bezkręgowiec

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, Plac Powstańców Warszawy 1, 50-951 Wrocław, tel. (71) 340-68-07, fax. (71) 340-68-06, email: sekretariat@rdos.wroclaw.pl, www.wroclaw.rdos.gov.pl

Dolnośląska Informacja Turystyczna, Sukiennice 12, 50-107 Wrocław, tel. (71) 342-01-85, fax (71) 342-28-98, e-mail: wroclaw-info@itwroclaw.pl, www.dot.org.pl

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych, ul. Puszczykowska 10, 50-559 Wrocław, tel: 71 364 27 58, fax: 71 336 72 89, email: wroclw@dzpk.pl, www.dzpk.pl

Jednostki administracyjne:

• Wrocław (Wrocław, woj. dolnośląskie)
• Kąty Wrocławskie (wrocławski, woj. dolnośląskie)
• Miękinia (średzki (dolnośląski), woj. dolnośląskie)
• Kostomłoty (średzki (dolnośląski), woj. dolnośląskie)