Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Pojezierze Sejneńskie

Kod obszaru:

PLH200007

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

13630,9 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Propozycje zmian:

 

Opis przyrodniczy:

Ostoja leży w północno-wschodniej Polsce, na Pojezierzu Suwalskim. Główna część obszaru składa się z wydłużonej, biegnącej południkowo doliny rzeki Kunisianki (Kuniejanki) i szeregu polodowcowych jezior rynnowych. Większość terenu ostoi jest bezleśna. Dominują tu tereny rolnicze, łąki, pastwiska, torfowiska i jeziora, w tym największe z nich Jezioro Gaładuś. Lasy występują głównie w południowej części ostoi - na terenie północnej części Puszczy Augustowskiej oraz w rejonie Torfowiska Krasna Gruda (Torfowisko Żagarskie). Torfowisko te należy do torfowisk wysokich i jest jednym z większych i lepiej zachowanych torfowisk w północno - wschodniej Polsce. Ostoja obejmuje także rozległe (ok. 400 ha) torfowisko wysokie typu bałtyckiego - Bobrowe Bagno koło Białogóry. Krajobraz pojezierza Sejneńskiego jest wyjątków malowniczy ze względu na różnorodne formy ukształtowania terenu i duże różnice wysokości. O wyjątkowej wartości przyrodniczej tego terenu świadczy występowanie rzadkich i zagrożonych ekosystemów wodnych, torfowiskowych i łąkowych oraz rzadkich gatunków zwierząt i roślin. Stwierdzono tu występowanie 15 typów siedlisk przyrodniczych cennych z europejskiego punktu widzenia, które zajmują w sumie około 34% powierzchni. Największą powierzchnie z nich zajmują naturalne, eutroficzne zbiorniki wodne (17%), oraz łąki użytkowane ekstensywnie (7%). Spośród cennych siedlisk występują tu również różne typy torfowisk: wysokie, nakredowe, zasadowe oraz torfowiska niskie. Na terenie ostoi stwierdzono występowanie 6 gatunków roślin ważnych dla zachowania europejskiej przyrody m.in. skalnica torfowiskowa, sasanka otwarta i lipiennik Loesela. Ponadto występuje tu wiele innych gatunków roślin torfowiskowych, które są zagrożone lub wymarłe w innych częściach Polski lub Europy. Niektóre z nich są reliktami polodowcowymi np. wierzba lapońska, skalnica torfowiskowa, czy tłustosz pospolity. Występują tu 22 gatunki zwierząt cennych z europejskiego punktu widzenia m.in. ryś, wilk, kumak nizinny oraz bocian czarny, żuraw, błotniak stawowy i bielik.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar położony blisko Suwałk, gdzie istnieje dogodny dojazd zarówno transportem publicznym (kolej i autobusy), jak i prywatnym ( droga krajowa numer 8, 655, 653). Baza noclegowa oraz gastronomiczna zróżnicowana i rozbudowana. W pobliskich gminach możliwość noclegu w bardzo licznych gospodarstwach agroturystycznych, ośrodkach wypoczynkowych, polach namiotowych. Jedno z większych miast w okolicy ostoi to Sejny leżące niedaleko przejścia granicznego w Ogrodnikach. Granica północnej części ostoi styka się częściowo z polsko - litewską granicą. Sejny posiadają połączenia autobusowe z Białymstokiem i Suwałkami. Najbliższa stacja PKP znajduje się w Suwałkach. W Sejnach można przenocować w hotelu, zajeździe, bądź w czynnym w wakacje schronisku młodzieżowym. Cennym zabytkiem architektury sakralnej na Suwalszczyźnie jest podominikański późnorenesansowy zespół klasztorny w Sejnach oraz barokowy zespół klasztorny w Wigrach. W pobliżu znajduje się także Wigierski Park Narodowy. Na jego terenie zostały wyznaczone trasy do turystyki pieszej, rowerowej i wodnej (przy użyciu sprzętu pływającego bez silników spalinowych). Znajdują się tu także ścieżki edukacyjne: „Las”’ „Suchary”, „Płazy”, „Jeziora”, „Puszcza”. Są także udostępnione wystawy: przyrodnicza i etnograficzna. Przebywając na terenie ostoi pokrywającym się granicami z Wigierskim Parkiem Narodowym, należy wykupić kartę wstępu.

Zagrożenia:

  • spływ powierzchniowy zanieczyszczeń z użytków rolnych do jezior i torfowisk (eutrofizacja);
  • funkcjonowanie systemu odwadniającego, co dotyczy szczególnie torfowiska wysokiego Bobrowe Bagno (dreny);
  • zaprzestanie koszenia pobagiennych łąk i mechowisk;
  • sukcesja naturalna - rozwojem zarośli wierzbowych oraz lasów olszowych i brzozowych na nieleśnych do niedawna torfowiskach;
  • zabudowa letniskowa, zwłaszcza na brzegach jezior i związanego z tym przekształcania gruntów rolnych;
  • intensyfikacja rolnictwa, m.in. podsiewaniem i nawożeniem łąk, wczesnym i kilkakrotnym w roku pokosem, zaorywanie muraw;
  • intensywny wypas;
  • zarzucenie wypasu zboczy z roślinnością murawową;
  • zanieczyszczenie wód rzeki Marychy ściekami z miasta Sejny, a także innych wód ściekami z gospodarstw;
  • odwadnianie torfowisk (przekopywanie rowów, konserwacja istniejącej sieci melioracyjnej);
  • ekspansja gatunków obcych, zwłaszcza łubinu;
  • zalesianie pól i pastwisk na słabszych glebach;
  • ekspansja trzciny na torfowiskach;
  • gospodarka leśna, co przejawia się przede wszystkim zaburzeniem naturalnej struktury wiekowej drzewostanów;
  • narastająca presja turystyczna;
  • pozbywanie się odpadów z gospodarstw domowych.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Pojezierze Sejneńskie - rezerwat leśny
• Pomorze - rezerwat leśny
• Jezioro Długie - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• wydmy śródlądowe z murawami napiaskowymi (Corynephorus, Agrostis)
• twardowodne oligo- i mezotroficzne zbiorniki wodne z podwodnymi łąkami ramienic Charetea
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne
• nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis
• suche wrzosowiska (Calluno-Genistion, Pohlio-Callunion, Calluno-Arctostaphylion)
• ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe (Koelerion glaucae) *
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe) *
• torfowiska wysokie zdegradowane, lecz zdolne do naturalnej i stymulowanej regeneracji
• torfowiska nakredowe (Cladietum marisci, Caricetum buxbaumii, Schoenetum nigricantis) *
• górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne) *
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) *
• górskie i niżowe murawy bliźniczkowe (Nardion - płaty bogate florystycznie) *
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bąk - ptak
• bocian biały - ptak
• bocian czarny - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• bielik - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• jarząbek - ptak
• derkacz - ptak
• żuraw - ptak
• rybitwa zwyczajna (rzeczna) - ptak
• sowa błotna - ptak
• lelek - ptak
• zimorodek - ptak
• gąsiorek - ptak
• bóbr europejski - ssak
• wydra - ssak
• wilk * - ssak
• traszka grzebieniasta - płaz
• kumak nizinny - płaz
• żółw błotny - gad
• różanka - ryba
• piskorz - ryba
• koza - ryba

Ważne dla Europy gatunki roślin
(z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• sierpowiec błyszczący
• leniec bezpodkwiatowy
• sasanka otwarta
• skalnica torfowiskowa
• lipiennik Loesela
• rzepik szczeciniasty

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku, Tel: 85 7406981 wew. 10, 85 7403380 wew. 10, http://www.rdos.eu

Informacja turystyczna:

  • Portal turystyczny http://www.suwalszczyzna.com.pl
  • Dyrekcja Wigierskiego Parku Narodowego http://www.wigry.win.pl

Jednostki administracyjne:

• Krasnopol (sejneński, woj. podlaskie)
• Puńsk (sejneński, woj. podlaskie)
• Sejny (sejneński, woj. podlaskie)
• Giby (sejneński, woj. podlaskie)