Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Pradolina Bzury-Neru

Kod obszaru:

PLH100006

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

21886,2 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar powstał w okresie zlodowaceń, kiedy z topniejącego lodowca wypływało wiele rzek. Pradolina Bzury-Neru pokrywa się częściowo z Pradoliną Warszawsko-Berlińską (wyznaczony jest tam inny obszar Natura 2000) pomiędzy Łowiczem i Dębiem. Koryta rzek Bzury i Neru są uregulowane. Obszar został powołany dla zachowania cennych siedlisk przyrodniczych, których stwierdzono aż dziewięć, w tym łęgów, łąk i torfowisk.

Obszar charakteryzuje się sporą liczbą stawów rybnych, rowów, starorzeczy i dołów potorfowych w różnych stadiach zarastania, znajdują się tu rozległe łąki kośne i uprawiane. Środkowy odcinek doliny pokrywają torfowiska niskie i przejściowe, zlokalizowane na prawie już wyeksploatowanych złożach torfu. Występują tu także łąki trzęślicowe, turzycowiska, szuwary trzcinowe, zarośla łozowe oraz olsy. Niewielkie kompleksy lasów łęgowych zachowały się wzdłuż rzek. W dużej części ostoi zachodzi intensywna sukcesja regeneracyjna na skutek wycofywania się rolnictwa: odtwarzają się naturalne lasy łęgowe, olsy oraz zespoły szuwarowe. Jest to najcenniejszy obszar bagienny w środkowej części kraju.

Świat roślin reprezentują tu liczne rzadkie gatunki, np. storczyk kukułka szerokolistna, miecznik nadmorski, listera jajowata, grążel żółty, grzybienie białe, porzeczka czarna i inne. Ponad 100 gatunków ptaków znajduje na terenie ostoi miejsce do lęgu.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

W pobliżu obszaru znajdują się trzy miasta powiatowe: Kutno, Łowicz i Łęczyca. Każde z nich jest dobrze skomunikowane z resztą kraju – można dojechać pociągiem, PKS-em lub własnym transportem. Najbliżej ostoi można dojechać od strony południowej, drogą lokalną Łowicz - Łęczyca - Wiczkowice, gdzie należy skręcić na zachód w drogę podrzędną do Rożnatowa i Dąbia. Turyści mogą korzystać z bazy noclegowej i gastronomicznej w wymienionych miastach lub bogatej oferty gospodarstw agroturystycznych w gminach.

Region ten dysponuje zróżnicowanymi atrakcjami turystycznymi, zarówno przyrodniczymi jak i kulturowymi. Dla wielbicieli ekoturystyki magnesem mogą być trzy obszary chronionego krajobrazu i rezerwat przyrody Błonie. Znajdują się tam także wysokiej klasy zabytki kultury. Wśród nich na szczególne uznanie liczyć powinny: Archikolegiata w Tumie, kościół konsekrowany w 1161 roku i Zamek królewski w Łęczycy, wzniesiony w połowie XIV stulecia, za panowania Kazimierza Wielkiego. Kutno może poszczycić się XVIII-wiecznym Pałacem Saskim i Zespołem Pałacowym Gierałty w parku im. Wiosny Ludów.

Region od lat szczyci się przywiązaniem do sztuki ludowej – można ja podziwiać m.in. w Skansenie wsi łowickiej w Maurzycach, w Muzeum Łowickim oraz w Muzeum Ludowym Rodziny Brzozowskich w Sromowie. W Kutnie warto odwiedzić Muzeum Regionalne w budynku dawnego ratusza, Muzeum Bitwy nad Bzurą ze stałą ekspozycją oraz przespacerować się po Starym Mieście. W miejscowości Piątek wypada geometryczny środek Polski. W gminie Bedlno warto zobaczyć wczesnośredniowieczne grodziska w Bedlnie i Orłowie. Na terenie Gminy Dąbie znajdują się źródła gorących wód o bogatym składzie chemicznym. Położone są we wsi Tarnówka w odległości około 3 km od Dąbia.

Zagrożenia:

Zagrożenia aktualne:

  • zanieczyszczenie wód powierzchniowych nielegalnym, punktowym wylewem ścieków, głównie pochodzenia komunalnego,
  • zanieczyszczenie wód powierzchniowych w wyniku spływu powierzchniowego pestycydów i nawozów sztucznych,
  • zarastanie łąk spowodowane zaprzestaniem wykaszania czy zarzuceniem pasterstwa,
  • zmiany sposobów wykorzystywania gruntów oraz zmiany metod działalności rolnej,
  • obniżanie się poziomu wód gruntowych, czego efektem jest mineralizacja pokładów torfu i zanik roślinności halofilnej, niegdyś ważnego i cennego elementu przyrody Pradoliny.

 Zagrożenia potencjalne:

  • przebieg autostrady A-1 i innych ciągów komunikacyjnych,
  • regulacja, oczyszczanie, odmulanie i pogłębianie cieków i rowów melioracyjnych odwadniających Pradolinę oraz wyrzucanie wybranego z dna rzek i rowów urobku na ich brzegach.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Błonie - rezerwat leśny
• Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Bzury - rezerwat leśny
• Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Warty i Neru - rezerwat leśny
• Pradolina Warszawsko-Berlińska - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• śródlądowe słone łąki, pastwiska i szuwary (Glauco-Puccinietalia część - zbiorowiska śródlądowe) *
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• ciepłolubne, śródlądowe murawy napiaskowe (Koelerion glaucae) *
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• czerwończyk fioletek - bezkręgowiec
• wydra - ssak
• nocek duży - ssak
• bóbr europejski - ssak
• ortolan - ptak
• gąsiorek - ptak
• świergotek polny - ptak
• jarzębatka - ptak
• wodniczka - ptak
• podróżniczek - ptak
• lerka - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• zimorodek - ptak
• lelek - ptak
• sowa błotna - ptak
• rybitwa zwyczajna (rzeczna) - ptak
• rybitwa białowąsa - ptak
• rybitwa czarna - ptak
• batalion - ptak
• derkacz - ptak
• zielonka - ptak
• kropiatka - ptak
• żuraw - ptak
• błotniak łąkowy - ptak
• błotniak zbożowy - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• trzmielojad - ptak
• bielik - ptak
• orlik krzykliwy - ptak
• łabędź czarnodzioby (mały) - ptak
• łabędź krzykliwy - ptak
• bocian czarny - ptak
• bocian biały - ptak
• bąk - ptak
• bączek - ptak
• czapla biała - ptak
• czapla purpurowa - ptak
• bernikla białolica - ptak
• kumak nizinny - płaz
• minóg strumieniowy - ryba
• traszka grzebieniasta - płaz
• ślepowron - ptak
• podgorzałka - ptak
• orzeł przedni - ptak
• rybołów - ptak
• sokół wędrowny - ptak
• dubelt - ptak
• łęczak - ptak
• dzięcioł białoszyi - ptak
• biegus zmienny - ptak
• trzepla zielona - bezkręgowiec

Ważne dla Europy gatunki roślin
(z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• lipiennik Loesela

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Łodzi, http://lodz.rdos.gov.pl/, sekretariat tel. (42) 665 03 70

Informacja turystyczna:

  • Centrum Informacji Turystycznej w Łodzi, ul. Piotrkowska 87, tel.: (42) 638 59 55, (42) 638 59 56, e-mail: cit@uml.lodz.pl, www.cityoflodz.pl
  • Portal turystyczno krajoznawczy województwa Łódzkiego http://old.ziemialodzka.pl

Jednostki administracyjne:

• Bedlno (kutnowski, woj. łódzkie)
• Krzyżanów (kutnowski, woj. łódzkie)
• Łęczyca (łęczycki, woj. łódzkie)
• Góra świętej Małgorzaty (łęczycki, woj. łódzkie)
• Grabów (łęczycki, woj. łódzkie)
• Piątek (łęczycki, woj. łódzkie)
• Świnice Warckie (łęczycki, woj. łódzkie)
• Witonia (łęczycki, woj. łódzkie)
• Łowicz (łowicki, woj. łódzkie)
• Bielawy (łowicki, woj. łódzkie)
• Domaniewice (łowicki, woj. łódzkie)
• Zduny (łowicki, woj. łódzkie)
• Dąbie (kolski, woj. wielkopolskie)
• Uniejów (poddębicki, woj. łódzkie)