Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Stawy Jaktorów i Kraśnicza Wola

Kod obszaru:

PL164

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

obszar specjalnej ochrony ptaków (Dyrektywa Ptasia)

Powierzchnia:

1329 ha

Status formalny:
Obszar proponowany przez organizacje pozarządowe w ramach listy IBA

Opis przyrodniczy:

Niewielka ostoja, obejmująca swym zasięgiem dwa nieduże kompleksy stawów rybnych położone wśród pól uprawnych. Omawiany obszar wyróżnia się jako miejsce koncentracji w okresie przelotów gęsi białoczelnej i zbożowej oraz czajki i siewki złotej. Łączne koncentracje ptaków wodno-błotnych w czasie migracji sięgają 20 000 os.

Ostoja leży w obrębie Równiny Łowicko-Błońskiej. Obejmuje ona dwa nieduże kompleksy stawów rybnych otoczone siedliskami otwartymi, głównie polami uprawnymi. Teren jest równinny, prawie bezleśny, charakteryzuje się dobrymi glebami brunatnoziemnymi i czarnymi ziemiami. Stawy w Jaktorowie zasilane są rzeczką Pisia Tuczna, zaś stawy w Kraśniczej Woli zasila rzeczka bez nazwy. Stawy w Jaktorowie są czynnymi stawami hodowlanymi będącymi jednocześnie Rybacką Stacją Doświadczalną łąki Jaktorowskie SGGW. Stawy w Kraśniczej Woli należą do Nadleśnictwa Chojnów i nie są gospodarczo wykorzystywane — tworzą one teren o dużym stopniu naturalności, mocno zarośnięty trzciną, otoczony z trzech stron niewielkim lasem. Pola i łąki pomiędzy stawami faktorów i Kraśniczą Wolą w okresie migracji wiosennych są miejscem odpoczynku i żerowania wielotysięcznych stad gęsi zbożowych, białoczelnych i gęgaw oraz czajek i siewek złotych. Obszary te od lutego do kwietnia są podmokłe, przez co ograniczona jest penetracja ludzi. Otoczenie ostoi jest silnie zurbanizowane.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Dojazd dogodny PKP z Warszawy lub transportem własnym.

Grodzisk Mazowiecki

Gmina dysponuje miejscami noclegowymi o zróżnicowanym standardzie: obiekty noclegowe. Tuż za południową granicą gminy - wzdłuż trasy katowickiej znajdują się dwa kolejne hotele oraz kwatery agroturystyczne.

Turystyka krajoznawcza:

Najcenniejszym obiektem archeologicznym w gminie jest wczesnośredniowieczne słowiańskie grodzisko położone we wsi Chlebnia, zwane potocznie "Szwedzkimi Górami". Grodzisko jest pozostałością istniejącej tu w XI i XII w. osady obronnej, która była najprawdopodobniej siedzibą rycerską. W otoczeniu warowni powstawały osady podgrodowe. Na miejscu jednej z nich rozwinęła się wieś, a potem miasto Grodzisk.

Na terenie miasta znajdują się liczne, warte odwiedzenia, obiekty zabytkowe. Do najciekawszych z nich należą:

  • Kościół Parafialny p.w. Św. Anny (Pl. Króla Zygmunta Starego) - ufundowany przez Wojciecha Mokronoskiego w 1687 r. Murowany, wybudowany w stylu eklektycznym. We wnętrzu wyposażenie renesansowe i barokowe.
  • Kaplica p.w. Św. Krzyża (obok kościoła) - wybudowana w 1713 r. jako wotum dziękczynne po wygaśnięciu epidemii cholery.
  • Dwór Skarbków (ul. Parkowa 1) - wybudowany w II połowie XVIII w. w stylu barokowo-klasycystycznym. Rodowa siedziba kolejnych właścicieli Grodziska. We wnętrzu znajdują się unikalne polichromie autorstwa Jana Bogumiła Plerscha z 1782 r.
  • Cmentarz Żydowski (ul. Żydowska) - założony w 1780 r. Na jego dzisiejszym terenie znajduje się 277 zabytkowych nagrobków. Do 1941 r. stanowił miejsce pochówku Żydów mieszkających w Grodzisku i okolicach.
  • Budynek byłego Zakładu Wodoleczniczego dr Bojasińskiego (ul. J. Kilińskiego 12) - powstał w 1884 r. Aktualnie jest siedzibą wielu organizacji społecznych oraz Szkoły Podstawowej Nr 1.
  • Willa "Foksal" (ul. W. Bartniaka 26) - wybudowana przez rodzinę Mokronoskich w 1845-46 r. z przeznaczeniem na dom zajezdny o charakterystycznym kształcie lokomotywki.
  • Willa "Kaprys" (ul. Okólna 1) - pochodzi z 1886 r. W jej otoczeniu znajduje się stara powozownia oraz zabytkowy park ze stawem i rzeźbami.
  • Willa "Radogoszcz" (ul. H. Sienkiewicza 31) - wybudowana w końcu XIX w. Obecnie siedziba wielu stowarzyszeń i organizacji kulturalnych. W budynku mieści się również galeria, w której Ośrodek Kultury organizuje około 6 różnorodnych wystaw rocznie.
  • Willa "Kniaziew" (ul. Suwalska 15) - postawiona w 1911 r. na letnią rezydencję gen. Eugeniusza Dmitriewicza Kniaziewa - inżyniera fortyfikacji wojennych wojsk rosyjskich stacjonujących w Warszawie.

Turystyka aktywna:

Przez południową część gminy przebiega niebieski szlak turystyczny "Śladami Chełmońskiego". 4 km na południe od miasta, we wsi Adamowizna na szlaku tym znajdują się dawne młyńskie stawy otoczone niewielkimi pagórkami porośniętymi lasem. Ten uroczy zakątek od dziesiątków lat zwany jest "Chełmońszczyzną" - nazwa ta pochodzi od nazwiska właścicieli stojącej nad stawem willi, wybudowanej w stylu polskich dworków, w której mieszkał dr Adam Chełmoński, lekarz - młodszy brat znanego malarza.

Atrakcje warte polecenia:

  • wycieczki rowerowe i piesze wędrówki - szlaki rowerowe
  • wędkowanie w licznych akwenach wodnych
  • grzybobrania w okolicznych lasach
  • przejażdżki konne wierzchem lub bryczką
  • dla amatorów mocnych wrażeń - przeloty widokowe motolotnią
  • wizyta w Galerii Instrumentów Folkowych - jedynej tego typu galerii w Europie.

Zagrożenia:

Kluczowe zagrożenia w ostoi:

  • przeznaczenie terenów na budownictwo mieszkaniowe;
  • dewastowanie zastawek na stawach w Kraśniczej Woli.

Inne ważne zagrożenia w ostoi:

  • budowa autostrady A-2 biegnącej po granicy ostoi; może to spowodować odwodnienie części terenu;
  • modernizacja i rozbudowa stawów hodowlanych SGGW;
  • intensywne polowania;
  • składowisko balastu poflotacyjnego z pobliskiej oczyszczalni ścieków.

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Warszawie, ul. Henryka Sienkiewicza 3, 00-015 Warszawa, tel. 022 556 56 00, fax. 022 556 56 02, email: rdos.warszawa@mazowieckie.pl, www.warszawa.rdos.gov.pl