Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Dolina Górnego Nurca (ob. siedliskowy)

Kod obszaru:

pltmp581

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

obszar specjalnej ochrony ptaków (Dyrektywa Ptasia)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

3414,9 ha

Status formalny:
Obszar proponowany przez organizacje pozarządowe w ramach Shadow List

Opis przyrodniczy:

Rozległy kompleks podmokłych łąk położonych w dolinie rzeki Nurzec.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar obejmuje dolinę rzeki Nurzec na odcinku pomiędzy miejscowościami Kleszczele i Nurzec. Dojazd do ostoi koleją do stacji Kleszczele, na linii Czeremcha - Bielsk Podlaski, a dalej PKS lub indywidualnie równoległymi drogami lokalnymi wzdłuż północnych lub południowych granic ostoi w kierunku na Boćki.

Gmina Boćki

Gmina Boćki leży w południowej części Województwa Podlaskiego w Powiecie Bielskim. Same Boćki można odwiedzić przejeżdżając drogą krajową nr 19 (na trasie Białystok - Lublin) - 64 km na południe od Białegostoku i 192 km na północ od Lublina.

Zabytki gminy Boćki:

  • Kościół pod wezwaniem świętych Antoniego i Józefa – ufundowany w roku 1730 przez Józefa Franciszeka Sapiehe, przy którym działają Ojcowie Bracia Mniejsi Zakonu Św. Franciszka Reformaci. Sam kościół dobrze zachował się do dnia dzisiejszego, zaś ze zburzonego w okresie zaborów klasztoru została zbudowana cerkiew w Andryjnkach pw. Podniesienia Krzyża Chrystusowego. Boćkowski kościół posiada unikatowe w skali europejskie zabytki: wspaniałe ołtarze barokowe, jedyne w Polsce tabernakulum z zespołem 67 plakiet, freski na kopule oraz relikwie św. Antoniego z Padwy. Obecnie ten zabytek klasy zerowej został, jako świątynia podniesiony do rangi sanktuarium.
  • Cerkiew w Boćkach ufundowali Potoccy. Obecnie budynek świątyni - o unikalnej, nietypowej dla architektury sakralnej prawosławia, dwuwieżowej bryle - został gruntownie odnowiony.
  • Ruiny łaźni rytualnej usytuowanej nad brzegiem rzeki Nurzec są świadectwem licznej niegdyś w Boćkach społeczności żydowskiej
  • Stacja pocztowa funkcjonowała w Boćkach od XVIII wieku, gdzie wymieniano konie kursujących tu dyliżansów. Rozwijał się dzięki temu przemysł rymarski, którego wyroby znane były nie tylko w okolicy. I od wyrabianych przez rymarzy słynnych batów i dyscyplin zwanych boćkowcami wzięły swą nazwę Boćki.
  • XIX - wieczny dworek w Andryjankach, z charakterystycznym dla kresów wschodnich zespołem parkowym.
  • Cerkiew pod wezwaniem Podniesienia Krzyża Chrystusowego w Andryjankach - obecnie odrestaurowana

Gmina Orla

Gmina Orla położona jest w południowo-wschodniej części województwa podlaskiego w powiecie bielskim. Od wschodu graniczy z gminami: Czyże i Dubicze Cerkiewne, od północy z gminą Bielsk Podlaski, od zachodu z gminą Boćki a od południa z gminą Kleszczele. Siedziba gminy - Orla, dawne miasto obecnie wieś, leży 12 km na południowy wschód od Bielska Podlaskiego, na prawym brzegu rzeki Orlanka. Przez gminę biegną szlaki komunikacyjne - droga do granicy państwa, droga wojewódzka do Białowieży i liczne drogi powiatowe i gminne.

Zabytki gminy:

  • Cerkiew św. Michała Archanioła - cerkiew parafialna św. Michała Archanioła w Orli wzniesiona została w 1797 roku. Przebudowano ją w roku 1879. Świątynia zastąpiła swą poprzedniczkę, która spłonęła w 1790 roku.
  • Synagoga w Orli - synagoga została zbudowana w XVIII wieku (około 1754 roku). Na początku XIX wieku przebudowano ją ujednolicając elewację w stylu klasycystycznym oraz dobudowując przybudówkę mieszczącą babiniec.

Gmina Kleszczele

Gmina znajduje się na styku kultur polskiej, ukraińskiej i białoruskiej. Ta różnorodność przejawia się w folklorze, architekturze i wyznaniu religijnym lokalnej społeczności. Na terenie gminy twórcy ludowi wykonują wyroby z brzozy (Toporki), wyroby ze słomy (Policzna, Zaleszany, Toporki), obrazy haftem malowane (Saki), serwetki (Saki i Kleszczele) oraz rzeźbę w drewnie (Kleszczele, Dobrowoda). Działają dwa zespoły folklorystyczne „Kalina” ze wsi Dasze i zespół śpiewaczy kobiet z Dobrowody oraz młodzieżowy zespół wokalno – instrumentalny „Tyrsa” i młodzieżowy zespół wokalny „Mixtura” z Kleszczel.

Zabytki architektury, sanktuaria religijne:

Dobrowoda

  • Kaplica prawosławna p.w. Św. Paraskiewy,
  • Kapliczka prawosławna, drewniana, I połowa XIX w.,

Kleszczele

  • Zespół kościoła p.w. Św. Zygmunta Burgundzkiego: kościół murowany z 1907 r., z barokowym wystrojem wnętrza, dzwonnica drewniana z ok. 1910 r., przebudowana w 1983 r., brama murowana z ok. 1910 r.,
  • Zespół cerkwi prawosławnej p.w. Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny: cerkiew murowana z ok. 1870 r., ogrodzenie z bramą murowane z kamienia z końca XIX w.,
  • Dzwonnica drewniana z 1709 r., obecnie cerkiew prawosławna pomocnicza p.w. Św. Mikołaja,
  • Zespół dworca kolejowego: dworzec drewniany w stylu szwajcarskim z końca XIX w., dwa magazyny murowane z końca XIX w.,

Kośna

  • Zespół cerkwi prawosławnej p.w. Św. Mikołaja: cerkiew murowana z ok. 1870 r., chrzcielnica kamienna z XVIII w., ogrodzenie z bramą murowane z kamienia z ok. 1870 r.

Saki

  • Zespół cerkwi prawosławnej cmentarnej p.w. Św. Dymitra: cerkiew drewniana z końca XVIII, rozbudowana w 1959 r., dzwonnica drewniana z XIX w. kapliczka ze źródełkiem — „Krynoczka”, drewniana z XIX w. Prawosławny Monaster Św. Dymitra Sołuńskiego

Zaleszany

  • Dom Zakonny pw. Św. Katarzyny

W okolicznych miejscowościach znajduje się szereg budynków o znaczeniu etnograficznym pochodzących z XIX w. i początku XX w. ukazujących architekturę wiejską z tamtych okresów. Charakterystycznym elementem krajobrazu są przydrożne krzyże drewniane lub granitowe ustawione przed każdą miejscowością przy drogach wjazdowych.

Turystyka aktywna:

SZLAK PRAWOSŁAWNYCH ŚWIĄTYŃ" (żółty,164 km)Białystok-Dojlidy-Halickie-Zwierki-Pasynki-Zabłudów-Ostrówki-Pawły-Ryboły-most na rzece Narew-Ploski-Knorozy-Chraboły-Rajsk-Haćki-Hryniewicze Duże-Bielsk Podlaski-Parcewo-Orla-Szczyty-Czyże-Nowoberezowo-Hajnówka-Dubiny-Wasilkowo-Łosinka-Chrabostówka-Naew-IwankiRohozy-Trześcianka-Folwarki Tylwickie-Topolany-Hieronimowo-MichałowoSzlak promuje kulturę prawosławia na Północnym Podlasiu-zabytkowe w znacznej części drewniane cerkwie i inne obiekty kultu: kapliczki, krzyże wotywne. Szlak ten w swym przebiegu prezentuje m. in. różnorodne w stylu i wieku świątynie Bielska Podlaskiego, znany w całym kraju a także za granicą Sobór Świętej Trójcy w Hajnówce oraz ciekawe miejscowości takie jak:

  • Ploski - tu znajduje się zabytkowa kaplica słupowa z 1863r. zwana „latarnią zmarłych”;
  • Chraboły - tu godne odwiedzenia jest uroczysko Głowkowo, w którym wg. legendy objawiła się ikona Matki Bożej;
  • Haćki – tu zaś można obejrzeć dobrze zachowane wczesnośredniowieczne grodzisko, zwane przez miejscową ludność „zamkiem”;
  • Orla – we wsi znajduje się synagoga i cmentarz żydowski (kirkut) oraz drewniana cerkiew na kamiennej podmurówce podmurówce 1797r.;
  • Szczyty Nowotwory – tu warto zobaczyć drewniany dwór A. Wiewiórskiego z poł. XIX w. oraz uroczysko „Hrabniak”, na którym znajduje się cmentarz z grobami w obstawach kamiennych z X i XII w.

Szlak rowerowy Hajnówka – Dubicze Cerkiewne – Kleszczele - Czeremcha – Piaski (czerwony, 85 km).

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec
• czerwończyk fioletek - bezkręgowiec
• szlaczkoń szafraniec - bezkręgowiec

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku. ul. Dojlidy Fabryczne 23, 15-554 Białystok, tel.: (85) 740-69-81 wew. 10, (85) 740-33-80 wew. 10, fax: (85) 740-69-82, e-mail: biuro.bialystok@rdos.gov.pl, www.bialystok.rdos.gov.pl/, http://bip.bialystok.rdos.gov.pl/

Centrum Turystyki Regionu Puszczy Białowieskiej, ul. 3 Maja 45, 17-200 Hajnówka, tel. (85) 682 43 81, tel./fax (85) 682 51 41, email: turystyka@powiat.hajnowka.pl

Jednostki administracyjne:

• Orla (bielski (podlaskie), woj. podlaskie)
• Boćki (bielski (podlaskie), woj. podlaskie)
• Kleszczele (hajnowski, woj. podlaskie)