Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Dolina Leniwej Obry

Kod obszaru:

PLH080001

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

7137,7 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar obejmuje rozległą dolinę Leniwej Obry między miejscowościami Babimost i Międzyrzecz, a w północnej części również dolinę Paklicy. Ma ona charakter rozległej, zatorfionej doliny rzeki nizinnej, która została zmeliorowana w XIX wieku, a następnie zagospodarowana rolniczo. Obecnie odznacza się bardzo niską antropopresją i podlega spontanicznej renaturyzacji. Stanowi mozaikę ekstensywnie użytkowanych, zarastających łąk, zarośli łęgowych i lasów , z najcenniejszymi tutaj starodrzewiami liściastymi. W północnej części ostoi zlokalizowane są eutroficzne, przepływowe jeziora. Sośniny zajmują dużą część terenu. Ukształtowanie terenu jest bardzo zróżnicowane, charakterystyczne dla krajobrazu polodowcowego.

Wody śródlądowe zajmują 2% obszaru, łąki - 37%, a lasy - 42%. Obszar jest wykorzystywany rolniczo – 18% powierzchni. Występuje tu ponad 20 gatunków roślin zagrożonych i chronionych w Polsce. Znajduje się tu jedyne w Polsce stanowisko kaldesii dziewięciornikowatej. Obszar ma równie duże znaczenie dla ochrony ptaków. Występuje tu 14 gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Ptasiej i 6 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej oraz 2 gatunki w Załączniku II Dyrektywy.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Obszar jest dość łatwo dostępny. Przecinają go drogi różnej kategorii: południkowo - droga lokalna Chobenice - Zbąszyń - Trzciel - Międzyrzec, a równoleżnikowo - drogi: Świebodzin - Pniewy, Babimost - Nowy Tomyśl, Miedzyrzec - Pszczew - Miedzychód, Świebodzin - Babimost - Wolsztyn.

Turystyka krajoznawcza

Międzyrzecz

  • Muzeum w Międzyrzeczu, obejmuje muzeum, ruiny zamku wzniesionego za panowania króla Kazimierza Wielkiego oraz XVIII-wieczne:
    • budynek starostwa z początku XVII wieku,
    • karczmę dworską z XVII - XIX wieku,
    • dom bramny odtworzony w 1985 roku, na wzór XVIII-wiecznego budynku o konstrukcji szachulcowej, zniszczonego w 1945 roku
  • Międzyrzecki zamek: Zamek zbudowany przez króla Kazimierza Wielkiego w XIV wieku spokojnie przetrwał wiek XV aż do roku 1474, kiedy to, jak podają źródła pisane, oddziały króla Macieja Korwina przy udziale głogowian splądrowały i spaliły miasto oraz zajęły zamek.
  • Ratusz: 0biekt ten wzniesiony pomocą przywileju Stefana Batorego z 1581 r. Utrzymany w stylu klasycystycznym z neogotyckim hełmem na wieży zegarowej. Z ratuszem związany był zamach na Napoleona I, który nocował w mieście w 1806 roku.
  • Kościół pw. św. Wojciecha. Obiekt wybudowany w roku 1834.
  • Kościół pw. św. Jana Chrzciciela . Obiekt z końca XV w. Gotycki, murowany, oskarpowany, ze szczytami bogato zdobionymi blendami. Wnętrze halowe, trójnawowe, pięcioprzęsłowe.
  • Budynek administracyjny Samodzielnego Publicznego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych Izba pamięci
  • Kościół pw. Podwyższenia Krzyża św. (Międzyrzecz - Obrzyce)

Trzciel

  • Domy szachulcowe z XVIIIw. Przy ul. Grunwaldzkiej, Kościuszki i Mickiewicza w Trzcielu,
  • Neogotycki kościół parafialny pw. Św. Wojciecha z barokowym wyposażeniem wnętrza z 1824r. w Trzcielu,
  • Kościół parafialny w Trzcielu
  • Grodzisko z poł. XIIIw.
  • Stary cmentarz żydowski,
  • Romański kościół parafialny pw. Św. Jana Chrzciciela z 1400r. w Chociszewie,
  • Kościół parafialny w Chociszewie
  • Park pałacowy w Łagowcu,
  • Drewniany, belkowany kościół filialny pw. M.B.Częstochowskiej z 1717r. w Sierczynku,
  • Neogotycki kościół pomocniczy pw. Imienia NMP z 1860r. w Brójcach,
  • Neogotycki kościół filialny pw. Św. Piotra i Pawła z 1889r. w Lutolu Suchym.

Zbąszynek

  • Drewniany kościół z bogatą polichromią wnętrz w Chlastawie z1637 roku oraz brama – dzwonnica – zabytek klasy „0”.
  • Pałac hrabiów Schwarzenau i park krajobrazowy w zespole pałacowym z II połowy XIX w. w Dąbrówce Wlkp.
  • Murowany kościół Parafialny pod wezwaniem św. Jakuba z 1660 r. w Dąbrówce Wlkp.
  • Murowany dwór z XVIII w. i pałac z XIX w. w Kosieczynie.
  • Drewniany kościół z XIV wieku w Kosieczynie
  • Neogotycki kościół w Kręcku z 1880 r. oraz znajdujący się na terenie kościoła pomnik z piaskowca z 1926 r. poświęcony mieszkańcom Kręcka poległym podczas I wojny światowej.
  • Dawne budynki koszarowe z przełomu XIX i XX w. w Rogozińcu - obecnie Zespół Szkół Leśnych, gdzie działa jedno z niewielu w kraju Koło Sokolników szkolące ptaki m.in. do łowów i Koło Sygnalistów oraz kościół ewangelicki z 1832 roku.
  • Lokomotywa - pomnik, symbol kolejarskiej historii Zbąszynka.

Turystyka aktywna

Trzciel

Szlaki rowerowe:

  • Czerwony I: Rezerwat Czarna Droga - Brójce - Chociszewo - Jasieniec - Trzciel
  • Niebieski I: Jezioro Konin - Trzciel - Lutol Mokry - Droga do Dąbrówki Wlkp.
  • Zielony I: Most na Obrze k. Rybojad - Rybojady - Trzciel
  • Żółty: Siercz - Rybojady - Jasieniec - Lutol Mokry
  • Niebieski II: Brójce - Łagowiec - Panowice
  • Zielony II: Stary Dwór - Łagowiec - Lutol Suchy
  • Czerwony II: Panowice - Sierczynek - Rybojady
  • Zielony III: Lutol Suchy PKP - Bieleń - Kwatera Myśliwska Bieleń
  • Czarny: Siercz - Żydowo - Sierczynek - Obra

Spływ kajakowy rzeką Obrą.

Zbąszynek

  • Czerwony (PTTK ZG-3007) Bytom Odrzański – Miedzichowo – 188,5 km: Trasa szlaku w Gminie Zbąszynek: z kierunku Nowa Wieś Zbąska – Kosieczyn – Chlasatwa – Dąbrówka Wlkp. (granica gminy) – dalej na Strzyżewo.
  • Żółty (PTTK 3029y) Zbąszynek PKP – Babimost PKP – 15 km: Trasa szlaku w gminie Zbąszynek: Zbąszynek PKP – wiadukt kolejowy – kierunek Nowy Gościniec – Rezerwat Przyrody „Kręcki Łęg” – Kręcko – Kręcka Winnica (granica gminy) - Podmokle Małe – Rezerwat Przyrody „Laski”.

Zagrożenia:

Do najpoważniejszych zagrożeń ostoi zalicza się zmiany stosunków wodnych w wyniku odnowienia lub kontynuacji melioracji.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Czarna Droga - rezerwat leśny
• Kręcki Łęg - rezerwat leśny
• Laski - rezerwat leśny
• Uroczysko Grodziszcze - rezerwat leśny
• Obszar Chronionego Krajobrazu VIII województwa lubuskiego - rezerwat leśny
• Obszar Chronionego Krajobrazu XVI województwa lubuskiego - rezerwat leśny
• Obszar Chronionego Krajobrazu XX województwa lubuskiego - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• zmiennowilgotne łąki trzęślicowe (Molinion)
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• wydmy śródlądowe z murawami napiaskowymi (Corynephorus, Agrostis)
• łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe (Ficario-Ulmetum)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• wydra - ssak
• ortolan - ptak
• gąsiorek - ptak
• jarzębatka - ptak
• dzięcioł średni - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• zimorodek - ptak
• derkacz - ptak
• żuraw - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• kania czarna - ptak
• kania ruda - ptak
• bielik - ptak
• bocian biały - ptak
• bąk - ptak
• kumak nizinny - płaz

Ważne dla Europy gatunki roślin
(z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• kaldesia dziewięciornikowata

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, ul. Jagiellończyka 8, 66-400 Gorzów Wielkopolski, tel: (95) 711-53-38, fax: (95) 711-55-24, e-mail: sekretariat.gorzowwlkp@rdos.gov.pl, www.gorzow.rdos.gov.pl

Polsko-Niemieckie Centrum Promocji i Informacji Turystycznej, Stary Rynek 1, 65-067 Zielona Góra, tel. /fax: (68) 323 22 22, turystyka@zielona-gora.pl

Jednostki administracyjne:

• Międzyrzecz (międzyrzecki, woj. lubuskie)
• Trzciel (międzyrzecki, woj. lubuskie)
• Szczaniec (świebodziński, woj. lubuskie)
• Świebodzin (świebodziński, woj. lubuskie)
• Zbąszynek (świebodziński, woj. lubuskie)
• Babimost (zielonogórski, woj. lubuskie)