Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Sudety Wałbrzysko-Kamiennogórskie

Kod obszaru:

PLB020010

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

obszar specjalnej ochrony ptaków (Dyrektywa Ptasia)

Powierzchnia:

31574,1 ha

Status formalny:
Obszar wyznaczony Rozporządzeniem Ministra Środowiska

Opis przyrodniczy:

Obszar znajduje się w obrębie tzw. depresji śródsudeckiej i obejmuje Góry Kamienne, Góry Wałbrzyskie, Zawory i część Wzgórz Bramy Lubawskiej oraz wcinające się pomiędzy nimi Kotlinę Kamiennogórską i Obniżenie Ścinawki. W krajobrazie tego obszaru przeważają rozległe obszary bardzo ekstensywnie użytkowanych łąk i pastwiska, przy mniejszym udziale gruntów ornych. W wyniku sąsiedztwa licznych ośrodków przemysłowych lasy zostały silnie zmienione w wyniku intensywnej eksploatacji, jednak na znacznych obszarach zachowały się cenne jaworzyny, kwaśne i żyzne buczyny górskie, podgórskie łęgi olszowo-jesionowe oraz fragmenty borów bagiennych. Istotny jest również znaczny udział wychodni i osuwisk skalnych oraz licznych niewielkich zbiorników wodnych. Ze względu na znaczne walory krajobrazowe, przyrodnicze i kulturowe region ten powinien rozwijać się w kierunku agroturystyki i nieszkodliwych dla przyrody form turystyki.

Opisywany obszar jest skali Polski istotną ostoją lęgową dla wielu rzadkich i ginących gatunków ptaków, szczególnie tych związanych z lasami i ekstensywnie użytkowanymi łąkami. Na szczególną uwagę zasługują znaczne populacje lęgowe puchacza, sóweczki, dzięcioła zielonosiwego, a także bociana czarnego, włochatki, derkacza i gąsiorka. Występują tutaj również min. sokół wędrowny, cietrzew, czeczotka.

Góry te są ponadto bardzo ważną częścią korytarza ekologicznego Sudetów, łącząc Góry Stołowe i Sowie z Karkonoszami, Rudawami Jamowickimi i Górami Kaczawskimi.

Dane zaktualizowano w 2011 r.

Opis turystyczny:

Turystyka krajoznawcza

  • Zespół klasztorny cystersów w Krzeszowie
  • Kościół parafialny pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w
  • Lubawski ratusz
  • Kościół pod wezwaniem św. Katarzyny w Marciszowie
  • Kościół parafialny pod wezwaniem Świętej Rodziny w Chełmsku Śląskim
  • Kościół parafialny św. Piotra i Pawła w Kamiennej Górze.
  • Kościół parafialny Matki Boskiej Różańcowej w Kamiennej Górze
  • Pierwszy ratusz wzniesiono na rynku w Kamiennej Górze w połowie XIV wieku.
  • Kamiennogórski rynek
  • Ruiny Zamku Grodztwo.

Turystyka aktywna

Szlaki rowerowe:

  • Szlak Cystersów (żółty), długość 54,6 km: Kamienna Góra, Czadrów, Krzeszów, Krzeszówek, Gorzeszów, Kochanów, Różana, Łączna, Przełęcz Strażnicze Naroże, Chełmsko Śląskie, stadion w Lubawce, Krzeszów, Betlejem, Przedwojów, Kamienna Góra.
  • Obwodnica Marciszowska (czerwony), długość: 39,1 km: Kamienna Góra, Ptaszków, Jaczków, Sędzisław, Przełęcz pod Krąglakiem, Pustelnik, Domanów, Ciechanowice, Wieściszowice, Raszów, Kamienna Góra.
  • Obwodnica Dolomitowa (zielony), długość 43,9 km: Kamienna Góra, Pisarzowice, Dolomity, Czarnów, Rozdroże pod Bobrzakiem, Przełęcz Kowarska, Ogorzelec, Paczyn, Miszkowice, Jezioro Bukówka, Paprotki, Stara Białka, Błażkowa, Janiszów, Przedwojów, Kamienna Góra.
  • Obwodnica Zawory (zielony), długość 15,4 km: Chełmsko Śląskie, Uniemyśl, Przełęcz Strażnicze Naroże, kaplica Św. Anny, Chełmsko Śląskie.
  • Magistrala Liczyrzepa (ER-2): Żółta Droga, Rozdroże pod Łysociną, Ambona, Rozdroże pod Owczarka, Opawa, Szczepanów, Bukówka, Lubawka, Chełmsko Śląskie, Przełęcz Chełmska.
  • Magistrala "Dolina Bobru" (ER-6): przejście graniczne w Lubawce, Błażkowa, Janiszów, Przedwojów, Kamienna Góra, Ptaszków, Dębrznik, Marciszów, Ciechanowice, Miedzianka. Dalej szlak prowadzi wzdłuż rzeki Bóbr przez Jelenią Górę, Pilchowice aż do Bolesławca. Długość łączna szlaku 122 km.
  • Trasa Transgraniczna Wschodnia (czerwony), długość 39,4 km: Przejście graniczne Okrzeszyn - Petřikovice, Uniemyśl, Chełmsko Śląskie, Lubawka, Lipienica, Krzeszów, Krzeszówek, Gorzeszów, Dobromyśl, Kochanów, Różana, Czarci Potok, przejście graniczne Łączna-Zdoňov.
  • Trasa Transgraniczna Zachodnia (czerwony), długość 17 km: Przejście graniczne Przełęcz Okraj, Rozdroże pod Łysociną, Biała Woda, Ambona, Rozdroże pod Owczarką, przejście graniczne Niedamirów - Bobr.

Wybitne walory krajobrazowe powiatu wałbrzyskiego oraz wielka liczba zgromadzonych tu interesujących obiektów przyrodniczych i historycznych sprawiają, że jest to jeden z najatrakcyjniejszych i najchętniej odwiedzanych regionów turystycznych. Zwiedzanie atrakcyjnych miejsc i obiektów w powiecie wałbrzyskim, wędrówki po jego terenie ułatwia dobrze rozwinięta i utrzymana sieć szlaków turystycznych. Przebiega tędy m.in. Główny Szlak Sudecki im. m. Orłowicza, E3 Europejski Szlak Długodystansowy, Szlak Zamków Piastowskich i Szlak Ułanów Legii Nadwiślańskiej. Rozwojowi turystyki sprzyja tez rozwinięta siec informacji turystycznej oraz funkcjonująca tu dobra i urozmaicona baza noclegowa i gastronomiczna. Z każdym rokiem zwiększa się również liczba gospodarstw agroturystycznych oferujących wysoki standard usług i dodatkowych atrakcji.

Zagrożenia:

Obszar jest silnie zagrożony w wyniku:

  • wzmożonej eksploatacji surowców skalnych (kamieniołomy),
  • intensyfikacji użytkowania łąk i pastwisk oraz uproszczenia struktury krajobrazu rolniczego,
  • spadku udziału starszych drzewostanów w wyniku nadmiernego pozyskiwania drewna,
  • zalesianie łąk, pastwisk i muraw,
  • inwazyjne formy turystyki i rozbudowa infrastruktury turystycznej.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Głazy Krasnoludków - rezerwat leśny
• Krzuczy Kamień - rezerwat leśny
• Park Krajobrazowy Sudetów Wałbrzyskich - rezerwat leśny

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• derkacz - ptak
• bocian biały - ptak
• bocian czarny - ptak
• sokół wędrowny - ptak
• trzmielojad - ptak
• kania czarna - ptak
• jarząbek - ptak
• błotniak stawowy - ptak
• kropiatka - ptak
• żuraw - ptak
• puchacz - ptak
• sóweczka - ptak
• włochatka - ptak
• muchołówka mała - ptak
• muchołówka białoszyja - ptak
• zimorodek - ptak
• dzięcioł zielonosiwy - ptak
• dzięcioł czarny - ptak
• dzięcioł średni - ptak
• lerka - ptak
• jarzębatka - ptak
• gąsiorek - ptak
• ortolan - ptak

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, Plac Powstańców Warszawy 1, 50-951 Wrocław, tel. 71 340 68 07, fax. 71 340 68 06, email: sekretariat@rdos.wroclaw.pl, www.wroclaw.rdos.gov.pl

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych, ul. Puszczykowska 10, 50-559 Wrocław, tel: 71 364 27 58, fax: 71 336 72 89, email: wroclw@dzpk.pl, www.dzpk.pl

Dolnośląska Informacja Turystyczna, Sukiennice 12, 50-107 Wrocław, tel. (71) 342 01 85 , fax (71) 342 28 98, e-mail: wroclaw-info@itwroclaw.pl, www.dot.org.pl

Jednostki administracyjne:

• Kamienna Góra (kamiennogórski, woj. dolnośląskie)
• Lubawka (kamiennogórski, woj. dolnośląskie)
• Szczawno-Zdrój (wałbrzyski, woj. dolnośląskie)
• Wałbrzych (Wałbrzych, woj. dolnośląskie)
• Jedlina-Zdrój (wałbrzyski, woj. dolnośląskie)
• Głuszyca (wałbrzyski, woj. dolnośląskie)
• Mieroszów (wałbrzyski, woj. dolnośląskie)