Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Małe Pieniny

Kod obszaru:

PLH120025

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

1875,9 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Propozycje zmian:

Opis przyrodniczy:

Obszar leży na wysokości 502 - 1033 m npm i obejmuje część pasma górskiego Małe Pieniny o długości 12 km i szerokości 5 km, od Pienin Właściwych do przełęczy Rozdziela (803 m npm). Północną granicę pasma stanowi dolina Grajcarka i Białej Wody i miejscowość Jaworki. Pasmo składa się z pojedynczych wapiennych wzniesień, z których najwyższym jest Wysoka (1052 m npm). Wysokości względne nie są duże. Grzbiet jest wąski, a stoki rozcięte obszernymi dolinami. Najbardziej urozmaicone są otwarte na północ wąwozy: Homole, Biała Woda, Skalskie. Wąwóz Homole u stóp Wysokiej wyróżniają strome ściany skalne (do 120 m wysokości) i potok Kamionka płynący wśród ogromnych głazów. Małe Pieniny należą do piętra regla dolnego. Lasy zajmują 60% obszaru, w tym lasy iglaste 45,00 %, a tereny zabudowane 3,00 % i rolnicze 2,00 %. Flora obszaru liczy ponad 300 gatunków roślin naczyniowych. Zachowały się tu zbiorowiska rzadko występujące w Polsce, np. jedyne poza Tatrami stanowisko górnoreglowej świerczyny na podłożu wapiennym: Polysticho- Piceetum (wykształconej w przedziale wysokości regla dolnego).
Stwierdzono tu także występowanie 15 rodzajów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej.
Obszar obejmuje tereny żerowiskowe podkowca małego Rhinolophus hipposideros, a położony już poza obszarem kościół w Jaworkach jest miejscem występowania dużej kolonii rozrodczej tego gatunku.

Dane zaktualizowano w 2009 roku.

Opis turystyczny:

Małe Pieniny ciągną się po obu stronach granicy polsko – słowackiej. Obszar jest łatwo dostępny samochodem. Można tam dojechać drogą Nowy Targ – Krościenko nad Dunajcem i dalej drogą lokalną do wsi Jaworki.
Turystyka ekologiczna: O atrakcyjności ostoi stanowią jej walory przyrodnicze.
Turystyka wypoczynkowa: obszar oferuje wszelkie formy wypoczynku związane z wypoczynkiem w górach.
Turystyka uzdrowiskowa: Szczawnica, Szlachtowa i Jaworki położone nad potokiem Grajcarek to miejscowości uzdrowiskowe.
Turystyka kwalifikowana: górska piesza, rowerowa, narciarska, konna.
Turystyka krajoznawcza: W sąsiedztwie obszaru można zwiedzić: w Krościenku nad Dunajcem kościół z XIV wieku, a między Czerwonym Klasztorem a Szczawnicą można spłynąć przełomem Dunajca – największą atrakcją Pienin.
Turystyka kwalifikowana: górska piesza, rowerowa, konna, narciarska, wspinaczka, speleologia.
Turyści korzystają z bazy hotelowej w Szczawnicy, ośrodków wypoczynkowych i uzdrowisk, pensjonatów oraz gospodarstw agroturystycznych.

Zagrożenia:

W obszarze prowadzona jest ekstensywna gospodarka pasterska. Do najpoważniejszych zagrożeń należą: sukcesja naturalna; nadmierny i niekontrolowany ruch turystyczny. Potencjalnym zagrożeniem może być niekontrolowana urbanizacja.

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Wysokie Skałki - rezerwat przyrody
• Homole - rezerwat przyrody
• Biała Woda - rezerwat przyrody
• Zaskalskie-Bodnarówka - rezerwat przyrody
• Obszar Chronionego Krajobrazu Województwa Nowosądeckiego - obszar chronionego krajobrazu

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• pionierska roślinność na kamieńcach górskich potoków
• zarośla wierzby siwej na kamieńcach i żwirowiskach górskich potoków (Salici-Myricarietum część - z przewagą wierzby)
• formacje z jałowcem pospolitym Juniperus communis na wrzosowiskach lub nawapiennych murawach
• nawapienne murawy wysokogórskie (Seslerion tatrae) i wyleżyska śnieżne (Arabidion coeruleae)
• murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion septentrionalis-Festucion pallentis) *
• górskie i niżowe murawy bliźniczkowe (Nardion - płaty bogate florystycznie) *
• ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium)
• niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris)
• podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne ze zbiorowiskami ze Stipion calamagrostis *
• wapienne ściany skalne ze zbiorowiskami Potentilletalia caulescentis
• kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion)
• żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion)
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *
• górskie reliktowe laski sosnowe (Erico-Pinion)
• górskie bory świerkowe (Piceion abietis część - zbiorowiska górskie)

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• puchacz - ptak
• podkowiec mały - ssak
• kumak górski - płaz
• traszka karpacka - płaz

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Krakowie, Małopolska Organizacja Turystyczna, ul. Św. Krzyża 14, 31-028 Kraków (do korespondencji), www.mot.krakow.pl Sądecka Lokalna Organizacja Turystyczna, www.nowysacz.pl Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków; Klub Przyrodników; Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "Salamandra" RDLP, Nadleśnictwo Krościenko

Jednostki administracyjne:

• Szczawnica (nowotarski, woj. małopolskie)