Strona główna Lista obszarów Wyszukiwarka Powrót do portalu

Jesteś w...

Kras Staszowski

Kod obszaru:

PLH260023

Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000:

specjalny obszar ochrony siedlisk (Dyrektywa Siedliskowa)

Obszar biogeograficzny:

kontynentalny

Powierzchnia:

1743,5 ha

Status formalny:
Obszar zatwierdzony Decyzją Komisji Europejskiej

Opis przyrodniczy:

Obszar składający się z kilku fragmentów o różnym charakterze. Na wschód od Staszowa znajduje się kompleks leśny z licznymi lejkami i misami krasowymi. Wskutek gromadzenia się wody wytworzyły się tu różnego typu torfowiska. Po wielowiekowym wydobywaniu torfu na skalę przemysłową wykształciły się liczne jeziorka o stosunkowo czystej wodzie z niewielką domieszką związków siarki. Podlegają obecnie wtórnej sukcesji.
Zachodni fragment stanowi olbrzymi kompleks stawów rybnych wraz z rezerwatem przyrody- Dziki Staw. Stawy porozdzielane licznymi groblami są miejscem o dużej bioróżnorodności.
Część południowo wschodnia to głównie strumień bez nazwy oraz fragmenty lasów mieszanych z nielicznymi jeziorkami krasowymi. Dolina cieku poprzecinana jest licznymi dopływami częściowo zmeliorowanymi.
Ostoja Kras Staszowski to obszar występowania lasów liściastych, borów, w tym borów mieszanych oraz siedlisk wodno-błotnych powstałych w lejkach krasowych. Obecność lejków krasowych i związana z nimi szata roślinna jest najcenniejszą wartością przyrodniczą tego regionu. Lejki są jednocześnie świetnym kalendarium historii szaty roślinnej panującej w okresie holoceńskim.
Obszar obejmuje naturowe typy siedlisk oraz gatunki chronione i zagrożone w skali regionu i kraju. Stwierdzono występowanie aż 12 typów siedlisk przyrodniczych z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej, największy udział mają niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie oraz dobrze wykształcone grądy i łęgi.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Opis turystyczny:

W najbliższym sąsiedztwie ostoi leży Strzegomek.
Strzegomek to wieś położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Rytwiany.
Przez wieś Rytwiany przechodzi zielony szlak turystyczny z Chańczy do Pielaszowa.
Warto zobaczyć:
Ruiny gotyckiego zamku obronnego (1425) - baszta
Barokowy kościół Zwiastowania NMP i klasztor pokamedulski "Pustelnia Złotego Lasu" XVII wiek – położony 3 km od wioski, zabytek klasy I
Pałac Radziwiłłów (1919)
Kaplica, szkoła, młyn rzeczny – dawne zabudowania Radziwiłłów
Cegielnia, tartak i dawna gorzelnia (przełom XIX i XX wieku)
Ze względu na wyjątkowy urok okolicy klasztoru pokamedulskiego, kręcono tam większość scen filmu Czarne chmury.
Regionalna Organizacja Turystyczna Województwa Świętokrzyskiego mieści się przy ul. Ściegiennego 2 p. 32 w Kielcach. Można zapoznać się ze stroną internetową Organizacji: http://www.rot.swietokrzyskie.pl lub skontaktować drogą mailową: rot@swietokrzyskie.travel. Można również odwiedzić Lokalną Organizację Turystyczną Ziemi Pińczowskiej (mieszczącą się przy ul. Zacisze 5, w Pińczowie, tel.: (41) 357 60 01, e-mail: promocja@pinczow.pl) lub Lokalną Organizację Turystyczną „Ziemi Sandomierskiej” (ul. Mickiewicza 34, 27-600 Sandomierz, tel.: (15) 831 27 80, fax: (15) 831 21 97, e-mail: biuro@zgoda.org.pl, strona internetowa: http://www.zgoda.org.pl).

Zagrożenia:

1. Obniżanie poziomu wód
2. Presja urbanizacyjna
3. Zarastanie (sukcesja w kierunku zarośli i lasu) siedlisk półnaturalnych -łąk świeżych i wilgotnych, torfowisk przejściowych
4. Eksploatacja surowców węglanowych, piasków i torfu
5. Miejscami niewłaściwa gospodarka leśna - nasadzenia niezgodne z typem siedliska
6. Zalesianie muraw i łąk
7. chemizacja rolnictwa
8. Nagminne wycinanie przydrożnych drzew

Istniejące formy ochrony przyrody:

• Jeleniowsko-Staszowski Obszar Chronionego Krajobrazu - rezerwat leśny
• Dziki Staw - rezerwat leśny

Ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych
(z Zał. I Dyr. Siedliskowej), w tym siedliska priorytetowe(*):

• brzegi lub osuszane dna zbiorników wodnych ze zbiorowiskami z Littorelletea, Isoëto-Nanojuncetea
• twardowodne oligo- i mezotroficzne zbiorniki wodne z podwodnymi łąkami ramienic Charetea
• starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion
• naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne
• torfowiska wysokie zdegradowane, lecz zdolne do naturalnej i stymulowanej regeneracji
• torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe) *
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum)
• bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne) *
• łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe) *

Ważne dla Europy gatunki zwierząt
(z Zał. II Dyr. Siedliskowej i z Zał. I Dyr. Ptasiej), w tym gatunki priorytetowe(*):

• bocian czarny - ptak
• bielik - ptak
• nocek duży - ssak
• bóbr europejski - ssak
• wydra - ssak
• kumak nizinny - płaz
• traszka grzebieniasta - płaz
• minóg strumieniowy - ryba
• czerwończyk nieparek - bezkręgowiec

Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze:

  • Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Kielcach http://www.kielce.rdos.gov.pl, e-mail: rol00@kielce.uw.gov.pl fax: (41) 34 21 277, tel.: (41) 55 65 600
  • Regionalna Organizacja Turystyczna Województwa Świętokrzyskiego ul. Ściegiennego 2 p. 32, 25-033 Kielce tel.: (41) 361 80 57, 348 00 60, fax.: (41) 361 80 57 e-mail: rot@swietokrzyskie.travel, www: www.rot.swietokrzyskie.pl

Jednostki administracyjne:

• Staszów (staszowski, woj. świętokrzyskie)
• Rytwiany (staszowski, woj. świętokrzyskie)
• Osiek (staszowski, woj. świętokrzyskie)